Vernieuwing examenprogramma’s van de natuurwetenschappelijke vakken vmbo, havo en vwo

26 mei

Voor het traject van de vernieuwing van de vakken in de bovenbouw gaat de komende twee jaar aan de examenprogramma's gewerkt worden. Op basis van die programma’s worden vernieuwde syllabi gemaakt, die de basis vormen voor nieuwe centrale examens en voor herziening van lesmateriaal. Na de vaststelling van de examen­programma’s zal het zo dus nog een aantal jaren duren voor die programma’s in leerjaar 3 (vmbo) of 4 (havo-vwo) worden ingevoerd.

Het is te verwachten dat voor de natuurwetenschappelijke vakken in de vmbo-examenprogramma’s de meeste aanpassing zal plaatsvinden. Voor de havo-vwo programma's is de verwachting dat de aanpassingen beperkt zullen zijn, mede doordat de programma’s en examensyllabi relatief recent herzien zijn. Knelpunten kunnen bij deze herziening aangepakt worden.

Bij vmbo is daarnaast de ontwikkeling van De Nieuwe Leerweg bijna klaar. Dat heeft het nieuwe vak Technologie en Toepassing opgeleverd. Het is belangrijk dat de aansluiting van dit nieuwe vak bij de natuurwetenschappelijke vakken in het vmbo gewaarborgd blijft. Tegelijk moet gewerkt worden aan een goede aansluiting tussen vmbo enerzijds en havo – vwo anderzijds. Zodoende is er voor gekozen om vmbo, havo en vwo in samenhang te vernieuwen. Dat betekent dat  één vakvernieuwingscommissie voor de natuurwetenschappelijke vakken gevormd wordt waarbinnen kleinere groepen aan de programma’s van de verschillende vakken en niveaus gaan werken. 

Meer informatie over het vernieuwingstraject: https://www.slo.nl/thema/actualisatie-kerndoelen-examenprogramma/

 

Vakvernieuwingscommissie Natuurwetenschappelijke vakken (SLO) 

De vakvernieuwingscommissie heeft een procesregisseur, leraren en vakexperts. De samenstelling van de commissie is hier te vinden:  https://www.actualisatienwv.nl/vakvernieuwingscommissie

 

Advieskring Natuurwetenschappelijk vakken

Rond de vakvernieuwingscommissie is een advieskring samengesteld. De advieskring is voor de vakvernieuwingscommissie het aanspreekpunt als er om advies en feedback gevraagd wordt. 

NVON heeft hierin drie vertegenwoordigers (Wichard Oosterman, Karel Theuws en Corine Hijmissen). Deze adviseurs laten het geluid van de NVON in de advieskring doorklinken. Ze maken deel uit van de NVON commissie Onderwijsontwikkeling. Deze commissie is binnen de NVON het aanspreekpunt voor alles wat met de vakvernieuwing te maken heeft. Voor de duidelijkheid: de advieskringen vervangen de bij Curriculum.nu gehanteerde brede consultatie van het veld, waar iedereen zonder drempel feedback kon indienen. Daarnaast is de relatie ontwikkelteam en advieskring niet vrijblijvend: de vakvernieuwingscommissies worden verplicht om verantwoording af te leggen over wat er met de adviezen uit de advieskring gedaan is.

 

Organisatie binnen de NVON

De NVON-commissie Onderwijsontwikkeling wordt aangestuurd door Martin Goedhart, Saskia van der Jagt, Maarten Pieters en Jan Jaap Wietsma. In de commissie hebben verder zitting: Wichard Oosterman, Karel Theuws en Corine Hijmissen (afgevaardigden advieskring), Frans Meindertsma en Martha Hoebens.  

 

De commissie maakt ook gebruik van een klankbordgroep, waarin afvaardigingen van vaksecties, bestuurscommissies en deskundige leden uit de vereniging deelnemen. Kleinere groepen zullen zich met de afzonderlijke vakken en schoolniveaus bezighouden. Kortom: een dynamisch geheel. Werkenderwijs zal moeten blijken wat de meest effectieve vorm van organiseren en overleggen is. 

Zoals de planning er nu uit ziet levert een SLO-vakvernieuwingscommissie vijf keer een (tussen)product op. Daar zal de advieskring, in samenspraak met de vakvereniging, binnen acht weken een inhoudelijke reactie op kunnen geven. Dat betekent dat het werk voor de NVON-commissie en de adviseurs drukke momenten zal kennen. 

 

Leden voor de klankbordgroep gezocht

Je kunt je ook aanmelden voor de NVON klankbordgroep onderwijsontwikkeling. Daarvoor hoef je niet te solliciteren. Het is het wel plezierig als je via een bericht aan Jan Jaap Wietsma, voorzitter@nvon.nl laat weten dat je daar graag aan deelneemt. Vermeld in het bericht: aanmelden NVON klankbordgroep onderwijsontwikkeling, welk(e) schoolvak(ken) je geeft en aan welk(e) niveau(s). Dan zorgen we dat je op de hoogte blijft en uitgenodigd wordt voor toekomstige bijeenkomsten.

 

Politieke keuzes

De examenprogramma’s voor vmbo, havo en vwo worden herzien vanaf voorjaar 2022. Niet alle schoolvakken komen gelijk aan de beurt. De volgorde hiervan is mede bepaald door politieke keuzes. De kernvakken (Nederlands, Wiskunde en Moderne Vreemde Talen) werden vooraan gezet. Op aandringen van NVON heeft de Tweede Kamer bij motie besloten dat ook de natuurwetenschappen in die eerste ronde meegenomen worden. Dat is belangrijk om de samenhang met wiskunde te waarborgen. Daarnaast heeft de Kamer besloten dat de vakverenigingen, waaronder NVON, een veel grotere rol krijgen bij het vernieuwingstraject. De bedoeling hiervan is dat de betrokkenheid van leraren en scholen vergroot wordt. 

De kaders en wetenschappelijke adviezen voor het ontwikkelen van onderwijsprogramma wordt gedaan door de Wetenschappelijk Curriculumcommissie. Die adviezen bepalen mede welke werkopdrachten aan SLO verstrekt worden door het ministerie van OCW.

 

De herziening van de examenprogramma’s is losgekoppeld van de herziening van de kerndoelen PO en onderbouw VO. De minister van po en vo (Dennis Wiersma) heeft besloten dat het kerndoelentraject gefaseerd voortgang vindt, en dat hiervoor niet meer de naam Curriculum.nu wordt gebruikt. Dit traject begint met basisvaardigheden (Nederlands, Engels, Wiskunde en Rekenen, Burgerschap en Digitale Geletterdheid). SLO heeft de opdracht gekregen hiervoor voor de zomer een vernieuwingscommissie samen te stellen. Doordat er nu geen sprake is van ontwikkeling op het terrein van de natuurwetenschappen, is de NVON in deze fase niet formeel betrokken.  

Nieuws