Bronnen op internet

Onder deze pagina staan bronnen vermeld die u op internet kunt vinden.

Een aantal bronnen biologie en natuurkunde staan er al. Dit wordt nog aangevuld. Biologie wordt nog onderverdeeld in kleinere pagina's.

Voel u vrij om aan Floor Poot nieuwe bronnen te noemen of commentaar te leveren.

 

N.B. De Natuurkunde appletverzameling van het Walburgcollege is nu te bereiken via http://virtueelpracticumlokaal.nl/index.html;

De Natuurkunde applets van het Anna van Rijn College (roepnaam 'Anna") zijn te bereiken via de 'reserve-site' van Rob Ouwerkerk, home.wxs.nl/~ouwer273/.

Bronnengids Sterrenkunde

Bronnengids Sterrenkunde

Samengesteld door Floor G. Poot. De indeling is gebaseerd op het Werkboek Sterrenkunde van de lerarenopleiding voortgezet onderwijs van de Christelijke Hogeschool Windesheim, Zwolle, samengesteld door Freerk Dijkstra. Alleen die paragrafen, waarvan lesmateriaal bestaat, zijn vermeld.
Beheer: Karin Bravenboer, studente van Windesheim, kabravenboer@hotmail.com. Laatst bijgewerkt juni 2009.

Bij de diverse paragrafen vind je applets, lessen en dergelijke vermeld, veelal met een korte beschrijving en de maker, en hoe je op de site verder kiest. Hierbij zijn de volgende afkortingen gebruikt:

  • A = applet, vooral voor klassikaal gebruik
  • B = bouwtekening of -beschrijving
  • D = diagram, grafiek, grafische voorstelling
  • E = experiment, proef, practicum voor leerlingen
  • F = formules verzameling; overzicht
  • G = geluid
  • H = hulp, verwijzing, link, startpagina
  • L = lesje of applet, vooral voor leerlinggebruik
  • M = model
  • N = nieuws, ontwikkelingen op wetenschappelijk gebied
  • P = plaat, afbeelding, dia
  • PP = PowerPoint presentatie. (Delen van een te lange PP: 'Bladeren' > Op titel > lijst van alle dia's)
  • Q = quiz; vragen; opdrachten
  • S = spelletje; grapje
  • T = tekst, theorie, tutorial
  • V = video, filmpje
  • W = wetenschappelijk onderzoek of wetenschapper
  • X = Excel rekenblad
  • ? = geen idee
  • §§ = basisonderwijs niveau
  • § = onderbouw niveau
  • ¶ = bovenbouw niveau
  • ¶¶ = universitair niveau

De meeste applets zijn geschreven in Java, maar soms zijn andere programma's nodig:

  • f = Flash (Macromedia) vereist
  • € = Internet Explorer vereist
  • $ = Shockwave (Macromedia) vereist.
  • & = QuickTime (Apple) vereist
  • @ = PDF document, Adobe Acrobat Reader vereist
  • ® = Real Player vereist.
  • % = Rood-blauw (cyaan) bril vereist om diepte te zien bij stereo-afbeeldingen.
  • Ð = downloaden en installeren.
  • (Ð) = downloaden en installeren is mogelijk voor off-line werken.
  • (nl) Nederlands, (en) Engels, (du) Duits, (fa) Frans, (fr) Frysk, (sp) Spaans, (es) Esperanto.

(Deze lijst is 'op de groei gemaakt')

Bekijk tevoren welke applets bij een les bruikbaar zijn, hetzij voor klassikaal gebruik middels een beamer, hetzij voor leerlinggebruik via het computerlokaal of een thuisopdracht.
Internet sites zijn permanent 'under construction'. Bijna dagelijks worden er zaken toegevoegd, verwijderd of veranderen URL's. Is een website gewijzigd, zoekgeraakt, of heb je een bruikbare nieuwe gevonden? Geef het even door aan de beheerder.

Belangrijkste websites met applets e.d.

  • Astronomy Een reis door het heelal; geïllustreerde lessenserie door Maertens Annemie.
  • Astronomy Notes, uitgebreide en diepgaande cursus sterrenkunde door Nick Strobel. (en).
  • Chandra Harvard University, Chandra röntgentelescoop; heel veel informatie.
  • Cosmos' afdeling voor basisschool en onderbouw Sterrenkids. (nl).
  • Creation on the web. Creation Ministries International. (en).
  • Hyper Uitgebreide engelstalige serie lessen over een lange lijst onderwerpen met illustraties en appletachtige dingen; alleen geschikt voor de bovenbouw.
  • Educatieve website van het reseachlaboratorium Jefferson Lab. (en).
  • Het Klokhuis, populair-informatieve kinderprogramma's, 15 min. (c = Real Player, p = Windows Media player).
  • Nederlandse Onderzoekschool Voor Astronomie NOVA. (nl).
  • Schulphysik. Heel grote verzameling Duitse en Engelse artikelen, nieuws, applets enz. Mirror sites: Multimedia Physik, Multimedia Physik.
  • TQ Thinkquest, educatieve computerprogramma's gemaakt door leerlingen (en soms docenten).
  • Volkssterrenwacht Urania, Vlaanderen (Belgie).
  • UU Universiteit van Utrecht.
  • UvA. Universiteit van Amsterdam, Sterrenkundig Instituut 'Anton Pannekoek'.
  • Het Vlietland College, Leiden. Applets, Powerpoint-presentaties, video's, Coach (modellen en filmpjes), verzameld door de Natuurkunde sectie o.l.v. A.G. Tijmensen.

Onze assistent webmaster aan het werk. New York.

Sterrenkunde

TOP

1 Zonnestelsel
2 Banen van planeten en manen
3 Sterrenhemel
4 Straling van sterren
5 Afstandsbepaling van sterren
6 Klassificatie van sterren
7 Dubbelsterren en het Hertzsprung-Russel diagram
8 Ontstaan en evolutie van sterren; bijzondere sterren
9 Kosmologie - ontstaan en evolutie van het heelal

00 - Algemene informatie

  • E1 ¶ Waarnemingsgidsen voor sterrenkundige verschijnselen en satellieten. Urania.
  • F1 ¶ Sterrenkunde Encyclopedie. UvA. (nl).
  • F2 ¶ Kosmologische begrippenlijst. Berkeley. (en).
  • F3 ¶ Astronomisch Woordenboek. UU. dr Louis Strous. (nl, en).
  • F4 ¶¶ Rekenen aan astronomie. UU. dr Louis Strous. (nl, en).
  • F5 ¶ Honderd astronomische tabellen. UU. dr Louis Strous. (nl, en).
  • F6 §¶ Encyclopedie sterrenkunde van de Nederlandse Onderzoekschool Voor Astronomie NOVA. (nl).
  • F7 ¶ Astronomische tabellen. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • H1 ¶ Astronomy. Oregon. Verzameling afbeeldingen en informatie.
  • H2 ¶ Links waarnemen weerkunde en sterrenkunde. Urania.
  • H3 ¶ Verzameling links op het gebied van Sterrenkunde & Ruimtevaart.
  • H4 Startpagina voor Sterrenkunde in Nederland. (nl).
  • H5 ¶ Astronomy links. UvA. (en).
  • H6 ¶ Astro links for students. Berkeley. (en).
  • H7 ¶¶ Astro links for teachers. Berkeley. (en).
  • H8 §¶ Internationaal Jaar van de Sterrenkunde 2009. (nl).
  • H9 ¶ Startpagina Astronomy & Big Bang, Evolutie-Wetenschap, zie kolom 2. (nl).
  • H10 ¶ Portal astronomy, Creationwiki. (en).
  • L1 § Sterrenkunde. Digischool. (nl).
  • L2 ¶ Glossary, definitions of astronomy terms. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • N1 ¶ Nieuws en informatie. Alles over sterrenkunde. Govert Schilling. (nl).
  • N2 ¶¶ Nieuws en publicaties van European Space Agency. ESA. (en).
  • N3 ¶ Nieuws over astronomie en ruimtevaart. Astrostart. (nl).
  • N4 ¶ Nieuws over sterrenkunde en ruimtevaart. De sterren. (nl).
  • N5 §¶ Nieuws en informatie sterrenkunde, Nederlandse Onderzoekschool Voor Astronomie NOVA. (nl).
  • NH1 ¶. Astronet verschaft informatie over de sterrenhemel en volgt het nieuws op het gebied van astronomie, ruimtevaart, ruimteonderzoek, aardwetenschappen en meteorologie. Carl Koppeschaar (nl, en).
  • NH2 'Planetarium', sterrenkunde-nieuws en -links. Michiel Berger. (nl).
  • P1 ¶ Astronomy Picture of the Day. Each day a different image or photograph of our fascinating universe. NASA.
  • P2 §¶ Fotoverzameling sterrenkunde van de Nederlandse Onderzoekschool Voor Astronomie NOVA. (nl).
  • PP1 ¶ Groot en klein, rondleiding langs grote en kleine objecten in het heelal. UvA. (nl).
  • Q1 ¶ Lightyear, vragen over snelheden en afstanden. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • T1 ¶¶ Astrophysics, lessen met illustraties. Hyper. (en)
  • T2 ¶ Het Universum en de Ruimtevaart. Webquest.
  • T3 ¶ Solar Tours, info over sterrenkunde. Webquest. (nl, en, du, es).
  • T4 ¶ ANW lessenserie over het Heelal. Webquest.
  • TV1 ¶® 'Het lijkt wel of er nooit iets gebeurt daarboven', intro sterrenkunde. UvA. (nl).
  • W1 §¶ Organisatie voor amateurs op het gebied van sterrenkunde, weerkunde en ruimtevaart De Koepel. (nl).
  • W2 §¶ Astronomisch Antwoordenboek. UU. dr Louis Strous. (nl, en).
  • W3 ¶¶ UniversumFamilieBoom, 'stamboom'. UU. dr Louis Strous. (nl, en).
  • WP1 ¶ Hubble Space Telescope, informatie; schitterende foto's. NASA/ESA.
  • WP2 Solar System Exploration. Resultaten van het NASA onderzoek naar het zonnestelsel; veel afbeeldingen. NASA. (en).

01 - Ruimte(vaart)onderzoek

  • N1 ¶ NASA, nieuws over ruimtevaart. NASA.
  • T1 § Waarom hangen astronauten niet meer vast bij een ruimtewandeling? Technopolis.be. (nl).
  • T2 ¶ Ruimtevaart. Kosmonet. (nl).
  • T3 §@Ð Onderwijsproject 'Een kolonie in de ruimte'; downloaden en afdrukken. Sterrenkunde 2009. (nl).
  • TV1 ¶ Ontdek het onzichtbare heelal, info over gebruik IR fotografie. RU Groningen. (nl).
  • V1 § Ruimtevaartrace, wie is de eerste? Klokhuis c, Klokhuis p.
  • V2 § Ruimtevaartgeschiedenis: een hond de primeur. Klokhuis c.
  • V3 § Ruimtevaartonderzoek. Klokhuis c.
  • V4 § Radiotelescoop in Exloo. Klokhuis p.
  • W1 ¶ Lespakket Internationale Ruimtestation. Uitgebreide veelzijdige informatie. European Space Agency. (nl).
  • W2 ¶ NASA, veelzijdige informatie en nieuws over ruimtevaart en zonnestelsel. NASA. (en).
  • W3 ¶ Astronomie-verzameling over satellieten, planeten e.d. Heavens Above. (en).

02 - Geschiedenis en filosofie van de sterrenkunde

09 - Astrologie

  • T1 § Heeft de stand van de maan invloed op mij? Technopolis.be. (nl).
  • T2 ¶ Starry Messenger, geschiedenis van astronomie en astrologie. Cambridge. (en).
  • T3a ¶ The Horoscope, de zon doorloopt 12 of 13 sterrenbeelden. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • T3b ¶ Testing Astrology, de horoscoop berust op suggestie. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

 

1 ZONNESTELSEL

0 TOP

10 - Overzicht

  • A1 ¶(Ð) Let's make a solar systeem; maak een zonnestelsel, bekijk de banen. Biglobe. NK.
  • B1 § Zonnestelsel mobiel. Cosmos. (nl).
  • F1 ¶ Planet Tables. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • H1 ¶ Gravitation. Verzameling Duitse en Engelse artikelen, nieuws, applets enz. Schulphysik.
  • H2 ¶ Planeten. Verzameling Duitse en Engelse artikelen, nieuws, applets enz. Schulphysik.
  • L1 ¶ Planeetbanen. Traag; veel instelbaar opdat de planeet in zijn baan blijft. Ouwerkerk KS.
  • L2 $ Orbit Simulator. Is it really that difficult to get planets orbiting around a sun? Leuven. RP.
  • L3 Satellite orbits Colorado.
  • Q1 ¶ Tensile Strength; hoe hard moet je aan de maan trekken om hem rond de aarde te houden? Engelstalige vragen met antwoorden en uitleg. Physics Lab. PH.
  • Q2 ¶ Satellite Position. Engelstalige vragen met antwoorden en uitleg. Physics Lab. PH.
  • T1 De structuur van de melkweg. Reis 1. Geïllustreerde lessenserie. Astronomy.
  • T2 Ons zonnestelsel & Het ontstaan. Reis 2. Geïllustreerde lessenserie. Astronomy.
  • T3 ¶ Inleiding tot ons zonnestelsel. Uitgebreide lessenserie, mooi! Urania.
  • T4 ¶ Planeten aan de hemel. Urania.
  • T5 ¶ The Nine Planets (sorry, 8), a Multimedia Tour of the Solar System. Nineplanets.
  • T6 ¶ Astronomisch Universum. Uitgebreide informatieve site over sterrenkunde. Jeroen Boot en Sander Scholtus.
  • T7 ¶ Sterrenkunde. Kosmonet > doorkiezen. (nl).
  • T8 §@Ð Lessenserie Planeten en leven; downloaden en afdrukken. Sterrenkunde 2009. Salvo-project. (nl).
  • T9 ¶ A Sense of Scale, over de afmetingen van zonnestelsel en melkweg. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • T10 ¶¶ Planetary Motions, planetenbewegingen. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • T11 ¶¶ Planetary Science; alles over de planeten, uitgebreid, diepgaand. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • THV ¶ Het zonnestelsel. Eigenwijzer.
  • V1a ¶ Een reis door ons zonnestelsel. 1 min. Vlietland.
  • V1b ¶& Een reis door ons zonnestelsel (gedetailleerder). 1 min. Vlietland.
  • V2 § Zon en maan. Vragen van kinderen aan Klokhuis c.
  • W1 Beschrijving van het Eise Eisinga Planetarium in Franeker. (nl, fr, en, du, fa).

13 - Aarde + maan

  • A1 § Fasen van de maan. Schijngestalten. Walburg (nl; uitleg); Wisconsin (en). Chris Dolan
  • A2 § Seizoenen Ouwerkerk. Sherman 1. Sherman 2 Zie waar de zon de aarde beschijnt het jaar rond. XMW.
  • A3 § Seasons. Lectureonline. Find out why we have summers and winters.
  • A4 § Maanfasen. Vitus.
  • A5 ¶(Ð) My Solar System. De baan van zon, planeet en maan. Phet.
  • A6 ¶f Maanstanden. Vlietland. (en)
  • A7 ¶f Seizoenen. Vlietland.
  • H1 ¶ Sonne - Erde Wechselwirkungen. Schulphysik. Verzameling Duitse en Engelse artikelen, nieuws, applets enz.
  • L1 f Maan jvers (indeling van bewegingen) Cycloïde baan van de maan rond de zon.JV.
  • PP1 §f Phases of the moon. Vlietland. (en).
  • T1 ¶ Het aarde-maan stelsel. Urania.
  • T2 ¶ Zons- en maansverduisteringen. Urania. Mooi, uitgebreide informatie!
  • T3 ¶ De maan. Meteonet.
  • T4 § Waarom lengen de dagen eerst ’s avonds? Technopolis.be. (nl).
  • T5 §¶ The Moon: The Light that Rules the Night. The True Origin. J. Sarfati. (en).
  • T6a § Seasons. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • T6b §¶ Motions of the Moon, rotatie van de maan. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • T6c §¶ Phases and Eclipses, maanfasen; verduistering. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • T6d ¶ Eclipse Details: Lunar Eclipse. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • T7 §¶ Tides, hoe veroorzaakt de maan getijden. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • THV1 De aarde. Eigenwijzer.
  • V1 ¶ Mooneclipse; 1 min. Youtube.
  • V2 ¶ Zonsverduistering. Ouwerkerk. De Volkskrant - NASA.
  • V3 ¶ Solar Eclipse over Turkey 2006 (Ian's video, unedited), 5½ min. Youtube.
  • V4 ¶ Het Noorderlicht; 1 min. Youtube.
  • V5 ¶ Zonsverduistering. 1.50 min. Vlietland. (en).
  • V6 § Zonsverduistering. Zie hoe in 16 s de schaduw van de maan over de aarde schuift. Vlietland.
  • V7 ¶ Zuiderlicht; 10 s. Vlietland.
  • V8 § Maansverduistering en maanstanden. Klokhuis p.

14 - Mars

  • T1 ¶ Mars. Meteonet.
  • V1 § Mars: zoeken naar leven. Klokhuis c.
  • W1 ¶ NASA's Mars Exploration Program. NASA.

15 - Jupiter

  • PT1 ¶¶ De inslagen van komeet Shoemaker-Levy in Jupiter; foto's en uitleg. UvA. (nl).
  • T1 ¶ Jupiter. Meteonet.

19 - Pluto en de andere kometen

  • T1 ¶ Solar System Fluff; kometen, planetoïden, Oort wolk, Kuiper gordel. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

2 BANEN VAN PLANETEN EN MANEN

0 TOP

  • A1 ¶ Laws of Kepler. Drie wetten van Kepler; planeetgegevens. Surendranath.
  • A2 ¶ Kepler's Laws. Physics Lab.
  • A3 ¶ Satelliet lanceren; weergave van de fasen daarvan. Vitus. JJR.
  • F1 ¶¶ Planeetverschijnselen. UU. dr Louis Strous. (nl, en).
  • S1 ¶ Let's play with a planet, spelen met een planeet rond de zon. Biglobe. NK.
  • T1 ¶ Circular, Satellite, and Rotational Motion. Serie eenvoudige lessen met applets over (cirkelbewegingen en) satellieten. Glenbrook.
  • T2 ¶ The Physics Classroom, Circular Motion and Planetary Motion. Serie (engelstalige) lessen over (cirkelbewegingen en) planetenbanen. Classroom.
  • T3 ¶ Satellite Motion. Les met GIF-animaties over satellietenbanen. Glenbrook.
  • T4 ¶ Planeetbanen. Urania.
  • T5 ¶(F11) Kromlijnige bewegingen (hor. worp, rotatie, zwaartekracht, planetenbanen). Thinkquest Physica. (nl).
  • T6 ¶ Newton's Law of Gravity, zwaartekracht als basis van Kepler's wetten, serie lessen. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • T7 ¶ Angular Momentum, impulsmoment. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

22 - Ontsnappingssnelheden

  • L1 ¶ Orbit. Lanceer je eigen satelliet. Lectureonline.
  • Q1 ¶ Elliptical Orbit; ontsnappen. Engelstalige vragen met antwoorden en uitleg. Physics Lab. PH.
  • Q2 ¶ Escape Velocity. Engelstalige vragen met antwoorden en uitleg. Physics Lab. PH.
  • Q3 ¶ Gravitation #1, massa van satellieten. Engelstalige vragen met antwoorden en uitleg. Physics Lab. PH.
  • Q4 ¶ Gravitation #2. Engelstalige vragen met antwoorden en uitleg. Physics Lab. PH.
  • S1 ¶ Satellite of cannon ball. Hoe snel moet een kanonskogel gaan om rond te blijven draaien? Biglobe. NK.
  • T1 ¶ Orbits; baan rond een planeet, ontsnappingssnelheid. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

25 - Eerste Wet van Kepler (elliptische baan met de zon in een brandpunt)

  • L1 ¶ Eerste wet van Kepler; informatie over planeten(banen). Walburg; Vitus; Fendt. WF.


26 - Tweede Wet van Kepler (Perkenwet)

  • L1 ¶ Tweede wet van Kepler. Walburg; Vitus; Fendt WF.
  • L2 ¶ Perkenwet; instelbare baan. Fendt. JJR.
  • T1 ¶ Kepler's Second Law. Vitus. Lesje met GIF-animaties over de Perkenwet.

27 - Derde Wet van Kepler

  • A1 Keplers Third Law. Mars en Aarde draaiend om de Zon. Oregon > Mechanics.
  • T1 ¶ Kepler's Third Law. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

28 - Banen van planeten

  • V1 Animation of orbits Harvard Animatie van een planeet, draaiend rond een wobbelende ster.

 

3 STERRENHEMEL

0 TOP

31 - De hemelbol, sterrenbeelden, dierenriem

  • A1 ¶ Die scheinbare Bewegung eines Sterns. Fendt. (du).
  • A2 ¶ Die hellsten Fixsterne. Fendt. Instelbare sterrenkaart. (du).
  • F1 ¶ Star Tables. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • L1 ¶Ð Skyglobe; downloaden. Vitus.
  • P1 ¶Ð Free open source planetarium. Stellarium.
  • P2 ¶ De sterrenhemel en enkele geslaagde foto's. Google.
  • P3 Hemelkaarten, foto's; zeer uitgebreid, vergt snelle verbinding, groot gebeugen en slimme gebruiker. Microsoft.
  • P4 ¶ Your sky, the interactive planetarium of the Web. Foutmilab. (en).
  • P5 §¶ De sterrenhemel. UU. dr Louis Strous. (nl, en).
  • P6 ¶ De actuele sterrenhemel. Alles over sterrenkunde. Wil Tirion (nl).
  • P7 ¶ Interactive sky chart. Alles over sterrenkunde. (en).
  • P8 §¶ Interactieve sterrenkaart, via de Nederlandse Onderzoekschool Voor Astronomie NOVA > Interactieve sterrenkaart. (nl).
  • T1 ¶ Een gedeelte van de Melkweg. Astronomy Reis 3. Geïllustreerde lessenserie.
  • T2 ¶ Sterrenstelsels & Het heelal. Astronomy Reis 4. Geïllustreerde lessenserie.
  • T3 ¶ Sterrenstelsels. Urania. Lessenserie.
  • T4a ¶ Reference Markers, plaatsbepaling langs de hemelbol. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • T4b ¶ Motion of Our Star the Sun; zomer- en winterbaan, sterrenbeelden. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

32 - Plaatsbepaling aan de hemelbol; coördinatenstelsels

  • A1 ¶ Die Himmelspole. Fendt. Plaatsbepaling aan het firmament.
  • T1 ¶ Coördinatenstelsels. Urania.
  • T2 ¶ Coördinaten langs de hemelbol. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

33 - Sterrentijd en zonnetijd; dagelijkse, jaarlijkse beweging en precessie

  • T1 ¶ Bewegingen aan de hemel. Urania.
  • T2 ¶ Tijdrekening. Urania.
  • T3a ¶ Time and Seasons, over zonnetijd en sterrentijd. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • T3b ¶ Equation of Time; zon en sterren lopen flink uit de pas. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

34 - Sterrenkaart; symbolen, naamgeving

  • T1 ¶ Naamgeving van sterren. Urania.


35 - Optische kijkers; scheidend vermogen. Zie ook Bronnengids Natuurkunde 516 - Optische instrumenten

  • A1 § Lenzenstelsels. Werking van lens, telescoop en microscoop. Walburg. FKH.
  • L1 § Astronomische (lenzen)telescoop, met lichtstralen; Walburg; Fendt. WF.
  • T1 ¶ Verrekijkers en telescopen. Urania. Lessenserie.
  • T2 ¶ Telescopes; refractor en reflector telescoop. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

37 - Radio-astronomie

  • T1 ¶¶ Whispers from the Cosmos. NCSA. Radiosynthesis array in California. Uitgebreide website met afbeeldingen en films over sterrenkunde-onderzoek, veel informatie.
  • T2 ¶ Radiotelescopen. Urania.
  • T3 ¶ Radiotelescoop. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

 

4 STRALING VAN STERREN

0 TOP

 

  • T1 De zon Licht De hele zon in een note(n)dop.
  • T2 ¶¶ Applying spectra and energy diagrams to learn about stars. Kansas.
  • T3 ¶¶f Antares, neutrino's uit het heelal meten. Stedelijk. Wetenschappelijk verhaal met illustraties. RO.
  • T4 ¶ Astrofysica. PMN. Geïllustreerde les.
  • T5 ¶ Our Sun and Stellar Structure. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • V1 § De zon. Klokhuis p.
  • W1 ¶¶ The Milagro Gamma-Ray Observatory. Los Alamos. Uitleg over een nieuw type astronomische telescoop met photo-multiplier tubes voor het waarnemen van hoge-energie fotonen, in New Mexico,
  • W2 ¶¶ IceCube is a one-cubic-kilometer international high-energy neutrino observatory being built and installed in the clear deep ice below the South Pole Station. Maryland.
  • W3a ¶¶ Super-Kamiokande is a 50,000 ton ring-imaging water Cerenkov detector located in Japan, designed to search for proton decay, Maryland.
  • W3b ¶¶ Super Kamiokande detector, Japan. Hawaiï.

41 - Spectrum van elektromagnetische straling

  • T1 X-ray astronomy Chandra Alles over röntgenstraling.

44 - De straling van planeten; albedo (weerkaatsing)

  • T1 ¶ Weerkaatsingsvermogen (albedo): de verhouding tussen de gereflecteerde en de inkomende straling. Wikipedia.
  • VET §§f Albedo-experiment, de licht- en warmteweerkaatsing van de aarde meten middels witte lakens. 2:40 min. Technopolis.be. (nl).

 

5 AFSTANDSBEPALING VAN STERREN

0 TOP

51 - Afstandsbepaling met de parallaxmethode

  • T1 ¶¶ Distances - Trigonometric Parallax; afstandbepaling met de parallaxmethode. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

52 - Afstandsbepaling uit de helderheid

  • T1 ¶¶ Distances - Inverse Square Law; afstandsbepaling uit de helderheid. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

53 - Machten van tien

  • P1 ¶ A Sense of Scale. Falstad Provides a visual comparison of various distances, from very small objects like protons and electrons, to distances between galaxies. Serie afbeeldingen met toelichting.
  • P2 ¶ Machten van tien; Het heelal bekeken, steeds een factor 10 vergrotend, van 10^23 m tot 10^-16 m. Vitus (nl); Powers of Ten. FSU (en).
  • P3 ¶ Powers of Ten. CERN. Reeks afbeeldingen, steeds een factor 10 groter of kleiner. Ook in Frans, Duits en Italiaans.
  • P4 ¶ Powers of Ten. Powersoften > Cijferblok Het heelal bekeken, steeds een factor 10 vergrotend, van 10^23 m tot 10^-16 m.
  • V1 ¶f9 Powers of Ten. GoFish. Video about relative size and distance. Journey from a sub-atomic molecule tot the far reaches of the universe. Zelfde afbeeldingen als P4.

 

6 CLASSIFICATIE VAN STERREN

0 TOP

61 - De schijnbare magnitude van sterren

  • T1 ¶ Magnitudes van sterren. Urania.
  • T2 ¶ Magnitude System; helderheid van sterren. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

63 - Classificatie van sterren naar hun spectra

64 - Bepaling van de straal van sterren

  • T1 ¶¶ The Sizes of Stars; de grootte van sterren. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

 

7 DUBBELSTERREN EN HET HERTZSPRUNG-RUSSEL DIAGRAM

0 TOP

71 - Visuele, eclips en spectroscopische dubbelsterren

  • A1 ¶¶ Spectroscopische dubbelsterren, spectroscopic binaries. UvA. (--).
  • A2 ¶¶ Eclipserende dubbelsterren, eclipsing binaries. UvA. (en).
  • T1 ¶ Dubbelsterren. Urania.
  • T2 ¶ Veranderlijke sterren. Urania.

72 - Massabepaling bij dubbelsterren

  • T1 ¶ The Masses of Stars; massabepaling bij dubbelsterren. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

74 - Het Hertzsprung-Russel diagram

  • T1 ¶ Het Hertzsprung-Russell diagram. Urania.
  • TP1 ¶¶ Classificatie van sterren, HR-diagram. Kosmonet. (nl).
  • T2 ¶¶ Types of Stars and the HR diagram. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

75 - Afstandsbepaling; Hubble constante

  • T1 ¶ Steps to the Hubble Constant; methoden voor afstand bepalen. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

76 - Sterrenstelsels

  • T1 ¶ Interstellar Medium and the Milky Way; Melkweg, stof- en gasnevels. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • T2 ¶¶ Other Galaxies and Active Galaxies. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • T3 ¶¶ Distances to Galaxies, afstand en snelheid van sterrenstelsels. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • T4 ¶¶ Masses of Galaxies; massa's van sterrenstelsels; donkere materie. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

79 - De Massa van de Melkweg

  • T1 ¶¶ Deriving the Galactic Mass from the Rotation Curve (Donkere materie). Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

 

8 ONTSTAAN EN EVOLUTIE VAN STERREN; BIJZONDERE STERREN

0 TOP

 

  • H1 ¶ Galaxien. Schulphysik. Verzameling Duitse en Engelse artikelen, nieuws, applets enz.
  • PP1 ¶¶® De Zon, ons hemels vuur. Reis door de zon in 20 min; tekst, foto's, film. UvA. Michiel Berger. (nl, en).
  • T1 ¶ Levensloop van sterren. Urania.
  • T2 ¶¶ Lives and Deaths of Stars, levenscyclus van diverse soorten sterren. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

82 - Kernfusie als energiebron voor sterstraling

  • T1 ¶ Fusion in the Universe: the power of the Sun. Science in School. (en).
  • T2 ¶ Fusion in the Universe: we are all stardust. Ontstaan van lichte elementen. Science in School. (en).
  • T3 ¶ Fusie in het heelal: de bron van alle juwelen. Ontstaan van zware elementen. Science in School. (nl).
  • T4 ¶ Fusie in het heelal: wanneer een reuzenster sterft... Science in School. (nl).
  • T5 ¶ Fusie in het heelal: gammastraaluitbarstingen. Science in School. (nl).

85 - Eigenschappen, waarnemen en gravitatiekracht van Zwarte Gaten

  • T ¶ Zwarte gaten, extreme zwaartekracht. Heel mooie website met ruimtereis en veel informatie. RUG. (nl).
  • Q1 ¶¶ Black Holes. Physics Lab. Engelstalige vragen met antwoorden en uitleg. PH.

 

89 - Pulserende sterren

  • T1 ¶¶ Period-Luminosity Relation for Variable Stars. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

 

9 KOSMOLOGIE - ontstaan en evolutie van het heelal

0 TOP

 

  • H1 ¶ Kosmologie. Schulphysik. Verzameling Duitse en Engelse artikelen, nieuws, applets enz.
  • T1 Breathing Fire Into Events, A New Cosmology. Simple Model.

90a - Het uitdijend heelal, 'big bang'

  • L(PP)1 ¶ Ontstaan van het heelal, melkwegstelsels en ons zonnestelsel. Emelwerda College. Jan Bruinink. (nl).
  • T1 ¶ De Big Bang theorie voor het ontstaan van het heelal. Urania.
  • T2 ¶ De uitdijing van het heelal. Urania.
  • T3 ¶ De abundantie van atoomkernen in het heelal. Urania.
  • T4 ¶¶ Light-travel time: a problem for the big bang. Creation on the web. (en).
  • T5 ¶ De Oerknal Theorie - een overzicht. All about. (nl).
  • T6 ¶¶ Big Bang Cosmology Primer. Uitdijen of inkrimpen; zwarte materie. Berkeley. Paul Shestople. (en).
  • T7 ¶ The Big Bang; een lang verhaal. University of Michigan. (en).
  • T8 ¶ Big bang theory is introduced, 1927. PBS. (en).
  • T9 ¶¶ De oerknal. Kosmonet. (nl).
  • T10 §¶ Digitaal magazine over het ontstaan van het heelal. Reformatorisch Dagblad. (nl).
  • T11 ¶ Het materialisme weerlegd; bewijs voor een intelligente Schepper. Apologetique. (nl).
  • T12 ¶ Cosmology, oorsprong en ontwikkeling van het universum. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • T13 ¶¶ Beschrijving van de oerknal. Lode Stevens. (nl).
  • T14 ¶¶ De Oerknal of Big Bang, theorie over de oorsprong van het heelal. Wikipedia. (nl).
  • T15 ¶¶ Beschrijving van het ontstaan van het heelal uit een oerknal. UvA. (nl).
  • TV1 ¶ De Oorsprong van het Universum. All about. (nl).
  • W1 ¶ George Lemaître, priester, astronoom, grondlegger van de 'big bang' theorie. Wikipedia. (nl).

90b - Steady State theorie (verouderd)

  • T1 ¶¶ Steady State theorie; volgens deze verandert het heelal niet. Wikipedia. (nl).

91 - De leeftijd van het heelal

  • T1 ¶ De leeftijd van het heelal. Urania.
  • T2 § Hoe oud is de wereld nu eigenlijk? Technopolis.be. (nl).
  • T3 § Hoe oud is de aarde? Diverse meetmethoden. Technopolis.be. (nl).
  • T4 ¶¶@ How can we see distant stars in a young universe? Over de ouderdom van het heelal en de Relativiteitstheorie. Creation on the web. (en).
  • T5 ¶¶ Plaattectoniek en de leeftijd van de aarde, serie artikelen. Creation on the web. (en).
  • T6 ¶¶@ What about continental drift? Discussie over plaatectoniek. Creation on the web. (en).
  • T7 ¶ Time, overzicht van de lange historie van het heelal. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • T8 ¶ Jonge aarde creationisme. Wikipedia. (nl).

92 - De roodverschuiving als expansieverschuiving

  • T1 ¶¶ Doppler Effect; rood- en blauwverschuiving duidt op beweging. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • T2 ¶ The Velocities of Stars; snelheid van sterren bepalen uit rood- en blauwverschuiving. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

93 - Straling uit het vroege heelal

  • T1 ¶ De kosmische achtergrondstraling. Urania.
  • T2 ¶ Cosmic Microwave Background Radiation, kosmische achtergrondstraling. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

94 - Quasars

95 - De toekomst van het heelal; kritische dichtheid van het heelal, 'kromming' van het heelal

  • T1 ¶ Is het heelal eindig of oneindig? Urania. (nl)
  • T2 Fate of the Universe; lot van het universum. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

96 - 'Donkere materie'

  • T1 ¶¶ Is The Universe Open or Closed? Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).
  • T2 ¶¶ Donkere materie. Wikipedia. (nl).

97 - Speciale Relativiteitstheorie. Identiek met Natuurkunde 564.
Tijdrek, lengtecontractie=Lorentzcontractie, momentum=impuls contractie

  • A1 ¶ Relativiteitsprincipe. Lichtsnelheid bij bewegende coördinatenstelsels. Ingewikkeld. Walburg. FKH.
  • A2 ¶ Tijddillitatie (tijdrek). Tijd gaat langzamer als je met zeer hoge snelheid reist. Walburg; Fendt. WF.
  • A3 ¶f Lightclock. Einstein's famous clock bouncing light between two mirrors is animated, to show just why taking the speed of light the same in all inertial frames leads inevitably to time dilation. Virg Fl.
  • T1 ¶ Speciale relativiteitstheorie. Maximum snelheid van licht; tijdrek. Licht.
  • T2 ¶ Relativistic Length Contraction. Eenvoudige les met applets over Einstein's Theory of Special Relativity. Glenbrook.
  • T3 ¶¶ Einstein's Theory of Special Relativity. Serie lessen over de speciale relativiteitstheorie. Glenbrook (en).
  • T4 ¶¶@ De bijzondere relativiteitsleer, uitgebreide serie lessen. Gent. (nl).
  • T5 Special relativity, uitgebreide uitleg. Nobel. (en).
  • X1 ¶ Relativiteitstheorie. De verandering van massa, tijd en lengte bij toenemende snelheid. Relativistisch optellen van snelheden. Vlietland.

98 - Hoe deed Einstein dat? De Algemene relativiteitstheorie. Identiek met Natuurkunde 566

  • H1 ¶ Relativitätstheorie. Verzameling artikelen, nieuws, applets enz. Schulphysik. (du, en).
  • Q1 ¶¶ General Relativity. Vragen met uitleg. Physics Lab. (en). PH.
  • T1 ¶ Algemene relativiteitstheorie. Vervormen van lichtstraal bij zeer hoge snelheid. Twee applets. Licht. (nl).
  • T2 ¶¶ Einsteinlight. A multimedia site introducing relativity. Prachtige geïllustreerde lessenserie. UNSW. (en).
  • T3 ¶ De Relativiteitstheorie - Feitelijke Implicaties. All about. (nl).
  • T4 ¶ Einstein's Relativity, lessenserie. Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

99 - Buitenaards leven

  • T1 ¶ Life Beyond the Earth; buitenaards leven (SETI). Astronomy Notes. Nick Strobel. (en).

 

 

TOP

Bronnengids algemeen

Onder deze pagina hangen diverse bronnen op internet die niet direct bij een van de vakken passen.

Voeg gerust toe als u iets gevonden hebt wat hier bij past!

Geschiedenis en natuurwetenschappen

Algemeen

 

Beroemde wetenschappers

algemeen
Boyle
Archimedes
Anthonie van Leeuwenhoek
Marie Curie
Simon Stevin
Michael Faraday
Stephen Hawking
James Clerk Maxwell
Isaac Newton
Leonardo Da Vinci
Galileo Galilei
Albert Einstein
Christiaan Huygens

Bronnengids biologie

Samenstelling: F.G. Poot, juli 2009

Het vak biologie is in dit document ingedeeld op basis van een concentrische indeling. Alleen die paragrafen, waarvan lesmateriaal bestaan, zijn vermeld.

Hoofdindeling:
00 Algemeen Onderzoekmethoden, evolutietheorie e.d.
10 Molecuulniveau DNA, RNA, virussen
20 Organel- en celniveau; Bacteriën
30 Schimmels, gisten e.d.
40 Plantenrijk 1 Organen en systemen
50 Plantenrijk 2 Indeling en soorten
60 Dierenrijk 1 Organen en systemen
70 Dierenrijk 2 Indeling en soorten
80 Gedrag, ontwikkeling en ziekten
90 Biotopen

Bij de diverse paragrafen vind je applets en dergelijke vermeld, veelal met een korte beschrijving, de maker en de taal, soms hoe je op de site verder kiest. Soms staan er meerdere sites vermeld, 'mirror sites' van de originele applet, of een Nederlandse vertaling. Hierbij zijn de volgende afkortingen gebruikt:
 

De meeste applets zijn geschreven in Java. Soms heb je een ander programma nodig:
f = Flash (Macromedia) vereist,
€ = Internet Explorer vereist,
$ = Shockwave vereist voor bekijken van illustraties,
& = Apple QuickTime vereist voor het bekijken van films,
® = Real Player vereist.
@ = PDF document, Adobe Acrobat vereist,
% = Rood-groene of rood-blauwe bril vereist voor het zien van diepte,
© = Chemscape Chime 2 vereist voor ruimtelijk waarnemen van moleculen; zie www.mdfi.com > downloads.
Ð = downloaden en installeren.
(Ð) = downloaden en installeren is mogelijk voor off-line werken.
(nl) Nederlands, (en) Engels, (du) Duits, (fa) Frans, (sp) Spaans, (la) Latijn, (es) Esperanto.
(Deze lijst is 'op de groei gemaakt')

Bekijk tevoren welke applets bij een les bruikbaar zijn, hetzij voor klassikaal gebruik middels een beamer, hetzij voor leerlinggebruik via het computerlokaal of een thuisopdracht.

Internet sites zijn permanent 'under construction'. Bijna dagelijks worden er zaken toegevoegd, verwijderd of veranderen URL's. Is een applet gewijzigd, zoekgeraakt, of heb je een bruikbare nieuwe gevonden? Mail het me even: fgpoot @solcon.nl (overtypen zonder spatie).

Belangrijkste websites met applets e.d.
 

 

00 Algemeen

TOP

01 Onderzoeksmethoden
02 Determineren
03 Milieu
04 Paleontologie, fossielen
05 Evolutietheorie, Intelligent Design en Schepping
06 Ouderdomsbepaling
07 Bio-industrie

 

 

01 ONDERZOEKMETHODEN 00 TOP

011 - Microscoop

013 - MRI scan

 

02 DETERMINEREN 00 TOP

 

03 MILIEU, NATUURBEHEER 00 TOP

 

04 PALEONTOLOGIE, FOSSIELEN 00 TOP

 

05 EVOLUTIETHEORIE, INTELLIGENT DESIGN EN SCHEPPING 00 TOP

Zie ook 117 - Genen en de menselijke afstamming
 

051 - Voorlopers van de evolutietheorie

052 - Charles Darwin's leven en ontdekkingen

053 - Micro-evolutie (binnen de soort)

054 - Macro-evolutie (ontstaan van verschillende soorten)

055 - Ontstaan van leven; Spontane generatie

056 - Discussie over de evolutietheorie

057 - Schepping


058 - Intelligent Design

059 - Primaten, ontstaan en reis over de aardbol

 

 

06 OUDERDOMSBEPALING 00 TOP

Identiek met Bronnengids Natuurkunde 648 en Bronnengids Scheikunde 398

 

 

07 BIO-INDUSTRIE 00 TOP

10 Molecuulniveau; Biochemie

TOP

11 DNA, RNA, erfelijkheid
12 Biochemische processen
13 Virussen

 

 

11 DNA, RNA, ERFELIJKHEID
 
10 TOP

111 - Ontdekking van DNA en RNA; dubbele helix

112 - Verdubbelen van DNA bij celdeling; mitose en meiose

113 - DNA als 'bouwtekening' voor eiwitten (aminozuren)

114 - DNA als drager van erfelijke eigenschappen en aanleg voor ziekten

115 - Onderzoek aan en met DNA en RNA

116 - Gentechnologie

117 - Genen en de menselijke afstamming

 

12 BIOCHEMISCHE PROCESSEN 10 TOP

 

121 - Enzymen en katalysatoren in de biochemie. Zie ook Scheikunde 385.

122 - Omzetting van voedsel in energie; metabolisme. Zie ook 64 Spijsvertering

123 - Fotosynthese in groene planten. Zie ook 414 - Bladeren

124 - Biotechnologie

125 - Vitaminen

 

13 VIRUSSEN 10 TOP

 

20 Organel- en celniveau; bacteriën

TOP

21 Cellen en weefsels
22 Celdeling
23 Bacteriën
24 Protista
 

 

21 CELLEN EN WEEFSELS 20 TOP

211 - Cellen bekijken en vergelijken

212 - Cellen bekijken: de onderdelen; organellen

213 - Functioneren van cellen

214 - Cel membranen

215 - Mitogondria; de energiehuishouding van de cel; ATP

216 - Golgi apparaat

219 - Weefsels

 

22 CELDELING. Zie ook 112 20 TOP

 

23 BACTERIËN 20 TOP

231 - Bacteriën

232 - Archaea of Oerbacteriën

233 - Kweken van bacteriën

234 - Toepassing van bacteriën

235 - Ziekten en bacteriën

 

24 PROTISTA of PROTOZOA 20 TOP

30 Schimmels (fungi), gisten e.d.

TOP

31 - Schimmels en paddde(n)stoelen

32 - Gisten

40 Plantenrijk 1 - Organen en systemen

TOP

41 - Ontkiemen van zaden en sporen

696 - Voortplanting met eieren

699 - Klonen

 

70 Dierenrijk 2 - Indeling en soorten

TOP

71 Sponzen

73 Orgaandieren: Neteldieren, ribkwallen
74 Orgaandieren/Bilateria/Oermondigen: insecten, kevers, springstaarten, duizendpoten, spinnen, krabben, slakken, schelpen, inktvissen
75 Orgaandieren/Bilateria/Nieuwmondigen: zeester, zee-egel, eikelworm
76 Gewervelde dieren: vissen, amfibiën, reptielen
77 Gewervelde dieren: vogels
78 Gewervelde dieren: zoogdieren

 

 

712 - Sponzen/Sponsdieren (Porifera)

 

730 - Orgaandieren (Eumetazoa)

732 - Orgaandieren/Radiata/Neteldieren (Cnidaria) Poliepen, zeeanemonen, kwallen, koralen

740 - Orgaandieren/Bilateria/Oermondigen (Protostomata of Protostomia) Dieren met een tweezijdige symmetrie. Tot deze groep behoren de meeste ongewervelde dieren die vervellen.

741 - .../Oermondigen/Geleedpotigen (Arthropoda): insecten

742 - .../Oermondigen/Geleedpotigen (Arthropoda): kevers

743 - .../Oermondigen/Geleedpotigen (Arthropoda): vlinders

745 - .../Oermondigen/Geleedpotigen (Arthropoda): duizendpotigen

746 - .../Oermondigen/Geleedpotigen (Arthropoda): Spinachtigen, schorpioenen, hooiwagens, teken, mijten, degenkrabben, zeespinnen

747 - .../Oermondigen/Geleedpotigen (Arthropoda): Kreeftachtigen, garnalen, watervlooien, pissebedden, vlokreeften

748 - .../Oermondigen/Ringwormen of gelede wormen (Annelida): borstelwormen, regenwormen, bloedzuigers

749 - .../Oermondigen/Weekdieren (Mollusca): Slakken, tweekleppigen, inktvissen

75- Orgaandieren/Bilateria/Nieuwmondigen (Deuterostomata of Deuterostomia) 70 TOP

751 - .../Nieuwmondigen/Stekelhuidigen (Echinodermata, o.a. zeester en zee-egel)

 

760 - .../Nieuwmondigen/Chordadieren (Chordata); o.a. gewervelde dieren

761 - .../Chordadieren/Vissen (niet de walvis)

762 - .../Chordadieren/Amfibieën (Op het land en in het water levende koudbloedigen: kikker, pad, salamander)

763 - .../Chordadieren/Reptielen Squamata (Slangen, hagedissen en wormhagedissen); Testudines (Schildpadden); Crocodilia (Krokodilachtigen); Rhynchocephalia (Brughagedissen)

 

77 - .../Chordadieren/Vogels 70 TOP

771 - .../Chordadieren/Vogels/Roofvogels

 

780 - .../Chordadieren/Zoogdieren (mammalia), waaronder walvis 70 TOP

782 - .../Zoogdieren/Buideldieren: buidelmollen, roofbuideldieren, buideldassen, klimbuideldieren,opossums, opossummuizen

784 - .../Zoogdieren/Slurfdieren, Zeekoeien, Klipdassen, Buistandigen, Springspitsmuizen, Tenreks en goudmollen

785a - .../Zoogdieren/Egels, mollen en spitsmuizen

785b - .../Zoogdieren/Vleermuizen

785c - .../Zoogdieren/Roofdieren

785e - .../Zoogdieren/Onevenhoevigen

785f - .../Zoogdieren/Evenhoevigen

785g - .../Zoogdieren/Walvissen

786b - .../Zoogdieren/Knaagdieren

786d - .../Zoogdieren/Huidvliegers

786e - .../Zoogdieren/Primaten (apen en mensen)

80 Gedrag, ontwikkeling en ziekten

TOP

81 Groei, ontwikkeling, levensfasen
82 Gedrag
83 Verslavingsgedrag
84 Gedragsproblemen
85 Ziekten
 

 

81 GROEI, ONTWIKKELING, LEVENSFASEN 80 TOP

 

82 GEDRAG 80 TOP

821 - Opvoeding en aangeleerd gedrag

822 - Gedrag in een groep

823 - Communicatie

824 - Oriëntatie

825 - Verliefdheid, verkering, sexualiteit; baltsen

 

83 VERSLAVINGSGEDRAG 80 TOP

831 - Alcoholisme

832 - Roken

833 - Drugmisbruik

835 - Seksverslaving

836 - Gezonde voeding en eetverslaving (boulima en obesitas)

836a - Gezonde voeding

836b - Vitaminen

836c - Overgewicht (obesitas)

836d - Ondergewicht (anorexia, boulima)

 

84 GEDRAGSPROBLEMEN 80 TOP

841 - Autisme

84x - Schizofrenie

 

85 ZIEKTEN 80 TOP

851a - Ziekten in skelet en spieren

851c - Ziekten in de huid

852 - Ziekten in hart en bloedsomloop

853 - Ziekten in het ademhalingssysteem

854 - Ziekten in het spijsverteringssysteem. Zie ook 125 Vitaminen

854a - Ziekten in het spijsverteringssysteem: diabetes, suikerziekte.

855 - Ziekten in de uitscheidingsorganen

856a - Ziekten in de hersenen Zie ook 84 Gedragsproblemen

856b - Ziekten in de zintuigen

857 - Ziekten in het immuumsysteem; vaccineren

858 - Klierziekten

859a - Problemen rond de voortplanting: (niet) zwanger worden

859b - Problemen rond de voortplanting: SOA (geslachtsziekte). Zie ook 13 Virussen

859c - Problemen rond de voortplanting: homofilie

859d - Problemen rond de voortplanting: klonen

90 Biotopen

TOP

911 - Leven in de woestijn

912 - Leven op de heide

913 - Leven in de berm

914 - Leven in de stad

915 - Leven op het platteland

921 - Leven in de bossen

922 - Leven in natuurparken

931 - Leven in zout water

932 - Leven in zoet, zout en brak water

933 - Leven in zoet water

934 - Leven in moerassig gebied

9xx - Leven met predatoren

Indeling en classificatie

Bronnengids Biologie 1

Samenstelling: F.G. Poot, maart 2006

Het vak biologie is in dit document ingedeeld op basis van een concentrische indeling. Alleen die paragrafen, waarvan applets bestaan, zijn vermeld.

Hoofdindeling:
00 Algemeen Onderzoekmethoden e.d.
10 Molecuulniveau DNA, RNA, virussen
20 Organel- en celniveau; Bacteriën
30 Schimmels, gisten e.d.
40 Plantenrijk 1 Organen en systemen
50 Plantenrijk 2 Indeling en soorten
60 Dierenrijk 1 Organen en systemen
70 Dierenrijk 2 Indeling en soorten
90 Biotopen

3. Bij de diverse paragrafen vind je applets en dergelijke vermeld, veelal met een korte beschrijving en de maker, en hoe je op de site verder kiest. Soms staan er meerdere sites vermeld, 'mirror sites' van de originele applet, of een Nederlandse vertaling. Hierbij zijn de volgende afkortingen gebruikt:

  • A = applet, vooral voor klassikaal gebruik
  • B = bouwtekening of -beschrijving
  • E = experiment, proef, practicum voor leerlingen
  • H = hulp, informatiebronnen, links
  • L = lesje of applet, vooral voor leerlinggebruik
  • P = plaat, afbeelding, dia
  • Q = quiz; vragen; (werkstuk)opdrachten
  • S = spelletje
  • T = tekst, theorie, tutorial
  • V = video, filmpje
  • W = wetenschappelijk onderzoek
  • X = geen idee
  • § = onderbouw
  • ¶ = bovenbouw
  • f = Flash vereist voor bekijken van illustraties
  • % = Internet Explorer vereist
  • $ = Shockwave vereist voor bekijken van illustraties
  • & = Apple QuickTime vereist voor het bekijken van films
  • @ = Adobe Acrobat vereist voor het weergeven van tekstpagina's
  • © = Chemscape Chime 2 vereist voor ruimtelijk waarnemen van moleculen; zie www.mdfi.com > downloads.
  • (Deze lijst is 'op de groei gemaakt')

    4. Bekijk tevoren welke applets bij een les bruikbaar zijn, hetzij voor klassikaal gebruik middels een beamer, hetzij voor leerlinggebruik via het computerlokaal of een thuisopdracht.

    5. Internet sites zijn permanent 'under construction'.
    Bijna dagelijks worden er zaken toegevoegd, verwijderd of veranderen URL's.
    Is een applet gewijzigd, zoekgeraakt, of heb je een bruikbare nieuwe gevonden? Mail het me even.
    />
    Belangrijkste websites met applets e.d. (ik weet niet meer wat het hekje betekent).

    • Anna van Rijn College, Nieuwegein, natuurkunde simulaties.
    • Beautifulbugs. Insektenfoto's van fotograaf Frank Phillips.
    • Beeldbank Videoclips van Teleac-NOT School TV.
    • BioDesk. Animaties en opdrachten op VMBO-niveau. Flash 8 vereist.
    • Cells Alive. Interactieve afbeeldingen van cellen, onderdelen, deling. Bevat ook Apple Quick Time films.
    • Explorelearning Commerciële site; allerlei Shockwave lessen ('Gizmo's') met applets en vragen, gericht op individueel leren, tegen betaling beschikbaar; je mag er één vrij bekijken. Zie 'mirror site' Leuven.#
    • FSU-EM Florida State University. Lesmateriaal van Michael W. Davidson over elektriciteit en magnetisme.#
    • FSU-LC Florida State University, Lessen van Michael W Davidson over licht en kleur.#
    • FSU-PLC Florida State University. Eenvoudiger lessen van Michael W Davidson over licht en kleur.
    • Gent (elektromagnetisme) en Gent (quantumfysica) Rijksuniversiteit Gent, België. Goed georganiseerde, soms ingewikkelde applets.
    • HHMI. Howard Hughes Medical Institute.#
    • Hyper Uitgebreide engelstalige serie lessen over een lange lijst onderwerpen met illustraties en appletachtige dingen; alleen geschikt voor de bovenbouw.
    • John Kyrk. Cell Biology Animation; heel mooi. Ook verkrijgbaar in frans en duits.#
    • Leuven Katholieke Universiteit Leuven. Applets van Raman Pfaff (e.a.); mirror site van www.exploresciense.com. Vereist Shockwave.
    • NHM. Natural History Museum, Londen.
    • Nobelprijzen Medicijnen en Fysiologie.
    • Nobelprijzen Scheikunde. #
    • PBS Public Broadcasting System, USA.#
    • TQ Thinkquest, educatieve computerprogramma's gemaakt door leerlingen (en soms docenten).
    • Thuis Verzameling scheikundige, natuurkundige en biologische experimenten van R.H.M. Herold; bovenbouw niveau.
    • Oregon Universiteit van Oregon, Jersey. Applet aanklikken, dan rechtsonder 'Choose this applet' aanklikken. Zeer traag. Java.
    • Sciencecourseware. Virtual Courseware Project; interactieve lessen.
    • Royal Tyrrell Museum of Palaeontology; dino's.
    • Virginia.Curry School of Education, University of Virginia. Kikker ontleden.
    • Wiley. Interactive Concepts in Biochemistry, John Wiley & Sons Publishers.
    • =============================================================Kweekvijver  P § WWW References to the Shrubs and Trees of the Native Plant Garden. NHC. Bomen en struiken, platen met soms beschrijving.
      F ¶ Plant Kingdom Reference Sites. NHC. Classificatie van het plantenrijk; heel veel links.
      F ¶ Animalia Kingdom Reference Sites. NHC. Classificatie van het dierenrijk; heel veel links.
      . Northharris College, Montgomery, USA.
      L ¶ Anatomie van een rat. NHC.
      P § Allerlei anatomische platen. NHC.
      P § Menselijke spieren en gewrichten. NHC.
      PH § Skeleton. NHC. Veel afbeeldingen van (delen van) het skelet; via links.
      P ¶ Nervous System Histology. NHC. Afbeeldingen van zenuwcellen.
      P § Nervous System Models. MHC. Afbeeldingen van hersenen en zenuwbanen.
      P §¶ Anatomy & Physiology I Lab Help. NHC. Uitgebreide verzameling afbeeldingen van het menselijk lichaam.
      P §¶ Male and Female Reproductive Models. NHC.
      P § Cardiovascular Models. NHC. Afbeeldingen van hart en bloedsomloop.
      P § Respiratory & Lymphic Models. NHC. Afbeeldingen van het ademhalingssysteem.
      P § Urinary Models. NHC. Afbeeldingen van de uitscheidingsorganen.
      P § Digestive System Models. NHC. Afbeeldingen van het spijsverteringssysteem.
      P § Embryo ModelsNHC. Afbeeldingen van embryo's.
      P ¶% Culture Media. NHC.
      EP §¶% The Microscope. NHC. Handleiding microscoopgebruik.
      EP ¶% Staining and Bacterial Cell Morphology. NHC. Bacteriën vastleggen voor bekijken onder de microscoop.
      EP ¶% Cultivation and Isolation of Bacteria. NHC. Aparte soorten bacteriën kweken.
      EP ¶% Gram Staining. NHC. Kleurvloeistoffen.
      EP ¶% Acid Fast Staining. NHC. Kleurvloeistoffen.
      P ¶% Viruses. NHC. Afbeeldingen en kringlopen van virussen.
      P ¶% The Prokaryotes. NHC. Bacteriën.
      P ¶% Protists. NHC. Afbeeldingen van amoeben en hun levenscycli.
      P ¶% Fungi. NHC. Schimmels, padde(n)stoelen.
      P ¶% Parasitic Worms and Arthropod Vectors. NHC. Lintwormen.
      P ¶% Microbial Control with Chemical Agents and Antibiotic Sensitivity Testing. NHC. Desinfecterende stoffen en hun werking.
      .

    00 Algemeen

    • Bioplek. Heel veel biologie practica, theorie, animaties. Aanbevolen!
    • Biotips. Uitgebreide verzameling theorie en praktische tips.
    • Biologielokaal van Digischool.
    • T Biotechnonology Encyclopedia. Biotech 100.
    • T ¶ Biology Concepts. Hyperphysics. Overzicht biologie.
    • T ¶ Life Science Resourse and Reference Tools. Biotech. University of Texas. Zeer veel bio(chem) informatie.
    • TH § Medische vooruitgang. Eigenwijzer
    • TH § Tissue engineering. Eigenwijzer
    • TV Biobits. Informatie, uitzendtijden, (en korte films?)
    • P §¶ Natural History Museum, Londen. NHM. Uitgebreide verzameling afbeeldingen van dieren en planten.
    • PH Visual Library. Acces Excellence. Links naar veel platenverzamelingen.
    • Q ¶ Biology. Arizina. Pittige vragen.
    • X ¶$ Virtual Biochemistry Laboratory. Nobel. Duurt 5 uur.

    01 Onderzoeksmethoden

    • E Wasmiddelen onderzoeken (Stichting C3 experiment) Thuis
    • E Zetmeel aantonen in een blad Thuis
    • E Zetmeel bestuderen Thuis aardappel; jodium en kleurstof, microscoop.

    011 - Microscoop

    • B QX3 microscoop Thuis Beschrijving van deze digitale microscoop, foto's.
    • B Verwarmingsplaat voor onder de microscoop Thuis
    • B Enhancing the Microscope Image. Cells Alive. Verbeteren van microscoop weergave.

    012 - Kleurvloeistoffen

    013 - MRI scan

    • TS ¶f MRI scans. Nobel. (Lauterbur, Mansfield 2003)

    02 Determineren

    • TVQH § Ordenen. Biobits 67. Verscheidenheid in de natuur. Bacterie-, schimmel-, planten- en dierenrijk.
    • TVQH § Determineren. Biobits 69. Verscheidenheid in de natuur. Planten en dieren.

    03 Milieu

    • TVQH § Gebruiksvoorwerpen. Biobits VMBO 1. Afval en milieu. Recycling van afval.
    • TVQH § Water. Biobits VMBO 2. Afval en milieu. Zuivering van drink- en afvalwater.
    • TVQH § Voedsel. Biobits VMBO 3. Afval en milieu. Voedselweb; planten-, vlee- en alleseters.
    • TVQH § Zwerfvuil. Biobits VMBO 4. Afval en milieu. Afvalscheiding, composteren.

    04 Paleontologie, fossielen

    • P &¶ Virtuele rondleiding door het Royal Tyrrell Museum of Palaeontology.
    • T ¶ Journey into Phylogenetic Systematics. Berkeley. Studie van diversiteit en relaties tussen groepen organismen.
    • TVQH § Fossielen. Biobits 70. Verscheidenheid in de natuur. Ontwikkeling van diersoorten aflezen uit fossielen.
    • TP ¶ Paleontology. Berkeley. Fossielen van uitgestorven dieren.
    • TP ¶ Museum of Paleontology. Berkeley.
    • TP ¶ Jewels of the Earth. PBS.Fossiele insecten gevangen in barnsteen.
    • TV f¶ The Missing Link. PBS. Fossielen; tijdperken met hun bewoners.

    05 Evolutietheorie, intelligent design en schepping

    • T Evolutie kritisch beschouwd. Creaton.
    • THQ ¶ Gevaarlijk boek. Biobits 95. Evolutie.
    • THQ ¶ Argumenten voor evolutie. Biobits 96. Evolutie.
    • TP ¶ Understanding Evolution. Berkeley. Diverse onderwerpen.
    • TP ¶¶ Understanding Evolution (for teachers). Berkeley. Zeer uitgebreid.
    • TP ¶ Dino Buzz. Berkeley. Current topics concerning Dinosaurs
    • TP ¶ Degeneratie. Het einde van de evolutietheorie?
    • TP ¶ Evolutie-index. Dinoos. Kritische beschouwing.
    • TP ¶ Vertebrate Flight Exhibit. Berkeley. Hoe gewervelden gingen vliegen.
    • TVQH § Evolutie. Biobits 68. Verscheidenheid in de natuur. Darwin's evolutietheorie.
    • X ¶ How did we get here? PBS. Wetenschappelijk debat over evolutie.


    "Want hetgeen van God niet gezien kan worden,
    zijn eeuwige kracht en goddelijkheid,
    wordt sedert de schepping der wereld
    uit zijn werken met het verstand doorzien." .
    (Romeinen 1: 20)

    10 Molecuulniveau; Biochemie

    • P ¶ Biografx. Scientific & Medical Images. O.a. DNA, vitaminen
    • T2 ¶ Biochemistry. Hyperphysics. Veel informatie.
    • V f¶ Molecular Menagerie. HHMI. Learn about the structure and biological functions of various small molecules like sugar and caffeine. 22 afbeeldingen met tekst.

    11 Dna, rna, erfelijkheid

    110 - DNA en RNA algemeen

    • L ¶ The Central Dogma of Biochemistry. Wiley. Geïllustreerde les over DNA, mRNA en het vormen van eiwitten.
    • S ¶ Nucleotides Game. Wiley. DNA eiwitten afschieten.

    111 - Ontdekking van DNA en RNA; dubbele helix

    • L ¶ Chromosome structure. John Kyrk.
    • L ¶ DNA anatomy. John Kyrk.
    • L ¶ Protein Folding. Wiley. Geïllustreerde les over opvouwen van lange eiwitmoleculen.
    • LS ¶ DNA base pairing applet. Chemmac.
    • T ¶ Unwinding DNA. Exploratorium. Kijkje in een DNA lab
    • T3 ¶f DNA, RNA, proteÏne. Nobel
    • TS1 ¶f The Genetic Code. Nobel. (Holley, Khorana, Nirenberg 1968). Uitleg, spel
    • TS2 ¶f DNA, de dubbele helix. Nobel. (Crick, Watson, Wilkins 1962).
    • TPE ¶ The structure of the DNA molecule. Access Excellence. Doorklikken voor plaat en experimenten.
    • TW ¶@ DNA Interactive. DNAI. Uitgebreide informatie over DNA.

    112 - Verdubbelen van DNA bij celdeling

    • L ¶ DNA replication. John Kyrk. When a cell divides, where does the extra DNA come from?
    • L ¶¶ DNA replication. Wiley. Geïllustreerde les over vermenigvuldigen van DNA.

    113 - DNA als 'bouwtekening' voor eiwitten (aminozuren)

    • L ¶ Amino acids are the building blocks of proteins. John Kyrk. Serie animaties.
    • L ¶ DNA transcription. John Kyrk. DNA is the template for synthesis of RNA.
    • L ¶ DNA translation. John Kyrk. RNA translation to proteins.
    • L ¶ Protein Synthesis. Wiley. Geïllustreerde les over samenstellen van eiwitten via mRNA..
    • S ¶ Amino Acid Game. Wiley. Aminozuren afschieten.

    114 - DNA als drager van erfelijke eigenschappen en aanleg voor ziekten

    • L f¶ Drosophila's kruisen. Sciencecoursware. Mate fruit flies to study patterns of genetic inheritance. Inloggen als 'guest'.
    • Q ¶ Human Genetics Problem Set. Arizona. Vragen over genetica.
    • S § Pea Experiment. Sonic. Breed your own hybride plants.
    • T ¶$ Mouse Genetics.LeuvenExplore Science.Genetics of the mouse; statistics behind the red eyes and black fur.
    • T ¶ Color blindness. Arizona. Erfelijke eigenschappen doorgeven
    • T § Autisme en erfelijkheid; 'waarom ben ik anders?. Thinkquest.. De Ambelt, Zwolle.
    • TH § Erfelijk of aangeleerd. Eigenwijzer
    • TH § Erfelijkheid. Eigenwijzer
    • TVQH ¶ Genen. Biobits 91. Gedrag van dieren.
    • V f¶ p53: The Guardian of the Genome. HHMI. One of the most important molecules relating to cancer is called p53, the guardian of the genome. Learn about what p53 does, and how interfering with its function can lead to cancer. 8 afbeeldingen met tekst.

    115 - Onderzoek aan en met DNA en RNA

    • TVQH § De moord. Biobits VMBO 9. Erfelijkheid. Afstammingsonderzoek; chromosomen.
    • TVQH § De vader. Biobits VMBO 10. Erfelijkheid. Bevruchting, chromosomen.
    • TVQH § De broer. Biobits VMBO 11. Erfelijkheid. Rol van X en Y chromosomen.
    • TVQH § De familie. Biobits VMBO 12. Erfelijkheid. Stamboom; een- en twee-eiige tweelingen.
    • Q1 ¶ DNA Forensics Problem 1. Arizona. DNA determineren.
    • Q2 ¶ DNA Forensics Problem 2. Arizona. DNA determineren.
    • V f¶ RNA Interference. HHMI. RNA interference is an exciting new research tool for shutting down genes. Learn how it was discovered and how it works. 16 afbeeldingen met tekst.
    • V f¶ RNA Diversity. HHMI. RNA is an information molecule that can also function as an enzyme. Learn about the many different forms that RNA can take. 13 afbeeldingen met tekst.

    116 - Gentechnologie

    • L ¶¶ Cloning. Wiley. Geïllustreerde les over het klonen van een bacterie.
    • L ¶ PCR (Polymerase Chain Reaction). Wiley. Geïllustreerde les over vermenigvuldiging van stukjes DNA.
    • TH § Gentechnologie. Eigenwijzer
    • S1 § The Gene Machine (nl). Sonic. Bekijkt de samenstelling van enkele van jouw genen.
    • TS3 ¶f Polymerase Chain Reaction (PCR) methode voor het kopiëren van DNA. Nobel. (Mullis, Smith 1993) Spel 'Eye of the donkey'
    • TE ¶ Restriction Enzymes. Access Excellence. Doorklikken naar Classroom Activities.

    117 - Genen en de menselijke afstamming

    • THQ ¶ Genen een hoofdrol. Biobits 97. Evolutie.
    • THQ ¶ De moderne evolutiebiologie. Biobits 98. Evolutie.
    • V f¶ Origins of Modern Humans. HHMI. All living humans originated from populations of ancestors who migrated out of Africa less than 100,000 years ago. Learn how scientists have used genetic markers to trace the migration routes and origins of modern human populations. 19 afbeeldingen met tekst.

    12. Biochemische processen

    120 - Biochemische processen algemeen

    121 - Enzymen en katalysatoren in de biochemie

    • L ¶ Catalysis. Wiley. Geïllustreerde les over reacties, energie, enzymen en katalysatoren.
    • L ¶¶ Enzyme Inhibition. Wiley. Geïllustreerde les over invloed van enzymen op reactiesnelheid.
    • L ¶¶ Enzymes Specificity. Wiley. Geïllustreerde les over de werking van enzymen.

    122 - Omzetting van voedsel in energieZie ook 64 Spijsvertering

    • L ¶¶ Introduction to Metabolism. Wiley. Geïllustreerde les over de omzetting van voedsel in energie in een cel.
    • L ¶ Metabolism Process Location. Wiley. Geïllustreerde les over de plaats van diverse omzettingen in het lichaam.
    • L ¶¶ Cholesterol. Wiley. Geïllustreerde les over cholesterol, de rol van de lever en hartklachten.
    • L ¶¶ Citric Acid Cycle. Wiley. Geïllustreerde les over de citroenzuur kringloop bij de spijsvertering.
    • L ¶¶ Cori Cycle. Wiley. Geïllustreerde les over energie in spieren, koolhydraat metabolisme en ATP.
    • L ¶¶ Fatty Acid Metabolism. Wiley. Geïllustreerde les over omzetting van vetten in energie.
    • L ¶¶ Gluconeogenesis. Wiley. Geïllustreerde les over synthese van glucose.
    • L ¶¶ Glycolyse. Wiley. Geïllustreerde les over 'Reactant Structure Match-up'.
    • L ¶¶ Oxidative Phosphorylation. Wiley. Geïllustreerde les over productie van ATP.
    • L ¶¶ Pyruvate Dehydrogenase Complex (PDC). Wiley. Geïllustreerde les over een enzym van aerobic metabolisme.

    125 - Fotosynthese in groene plantenZie ook 414 - Bladeren

    • L ¶ Photosynthesis. Wiley. Geïllustreerde les over fotosynthese in plantencellen.

    Bronnengids scheikunde

    Het vak Scheikunde is in dit document gedetailleerd ingedeeld op basis van Scheikunde Overal, Nova Scheikunde en Wikipedia.
    Alleen die paragrafen, waarvan applets bestaan, zijn vermeld.

    Kijk ook onder aan de pagina, daar zijn nog meer pagina's onder de kop bronnen te vinden.

    00 Scheikunde algemeen
    01 Scheikundige instrumenten
    02 Veiligheidsmaatregelen
    03 Milieu
    04 Beroepsvoorlichting chemische beroepen
    05 Studietips bij scheikunde

    10 Stoffen
    11 Soorten stoffen en mengsels
    12 Scheidingsmethoden
    13 Analytische scheikunde 1
    14 Analytische scheikunde 2 - Chromatografie
    15 Analytische scheikunde 3 - Spectroscopie
    16 Analytische scheikunde 4 - Structuurchemie
    17 Analytische scheikunde 5 - Indicatoren, reagens
    18 Onderzoek aan voedingsmiddelen e.d.
    19 Mengsels maken

    20 Warmte
    24 Fasen-overgangen en oplossen
    25 Kinetische gastheorie
    26 Thermo-dynamische kringprocessen

    30 Atomen en moleculen
    31 Atoommodellen en Quantumfysica
    32 Periodiek systeem der elementen
    33 Soorten elementen
    34 Informatie per element
    35 Chemische binding
    36 Structuurformules ruimtelijke modellen, isomerie, polaire moleculen, hydrofiel/hydrofoob
    37 Reactievergelijkingen opstellen en kloppend maken
    38 Fysische Chemie
    39 Radio-activiteit

    40 Chemische reacties
    41 Zuur-base-zout reacties, zuurgraad (pH)
    42 Redox-reacties, elektrochemie, elektrolyse
    43 Fotochemie
    44 Ontledingsreacties

    50 Organische chemie of Koolstofchemie
    51 Alifatische verbindingen ('Rechte' koolwaterstoffen, aardolie; koolhydraten en aminozuren)
    53 Aromatische verbindingen (Cyclische koolwaterstoffen)
    54 Heterocyclische verbindingen
    55 Zwavelchemie
    56 Polymeren (Kunststoffen, plastics)
     

    57 Organo-metaalverbindingen

    59 Aardolie raffineren

    Bij de diverse paragrafen vind je applets en dergelijke vermeld, veelal met een korte beschrijving en de naam of afkorting van de ontwerper. Een enkele maal staat aangegeven hoe je op de site verder kiest. Soms staan er meerdere sites vermeld, 'mirror sites' van de originele applet, of een Nederlandse vertaling.
    Bij de applets e.d. zijn de volgende afkortingen gebruikt:
     

    De meeste applets zijn geschreven in Java;

    Bekijk tevoren welke applets bij een les bruikbaar zijn, hetzij voor klassikaal gebruik middels een beamer, hetzij voor leerlinggebruik via het computerlokaal of een thuisopdracht.
    Internet sites zijn permanent 'under construction'. Bijna dagelijks worden er zaken toegevoegd, verwijderd of veranderen URL's.
    Is een applet gewijzigd, zoekgeraakt, of heb je een bruikbare nieuwe gevonden? Mail het me even.

    Belangrijkste websites met applets e.d.

     

    ===========================================================================================
     

    SCHEIKUNDE

     

     

    00 Scheikunde algemeen

    01 Scheikundige instrumenten

    02 VEILIGHEIDSMAATREGELEN

    021 - Veiligheid: symbolen, a-, r- en s-zinnen

    022 - Veiligheid: informatie over gevaar van chemische stoffen

    023 - Veiligheidsmaatregelen: douche, oogdouche, blusdeken, brandblusser enz.

    024 - Voedselveiligheid

    03 MILIEU

    04 BEROEPSVOORLICHTING CHEMISCHE BEROEPEN

    05 STUDIETIPS BIJ SCHEIKUNDE

    10 Stoffen

    TOP

    11 SOORTEN STOFFEN EN MENGSELS

    111 - Zuivere of onzuivere stof

    112 - Heterogeen of homogeen mengsel; legering

    113 - Oplossing

    114 - Emulsie

    115 - Suspensie

    116 - Gel

    117 - Sol (schuim, nevel)

    119 - Gashydraat

     

    12 SCHEIDINGSMETHODEN TOP

    Elektrolyse zie 426 - Elektrolyse en galvaniseren
    Chromatografie zie 14 Chromatografie

     

    121 - Zeven en filtreren

    122 - Indampen

    123 - Destilleren. Zie ook 242 Verdampen, 243 Sublimeren en 59 Aardolie raffinage

    124 - Extraheren

    125 - Sublimeren

    126 - Oplossen en uitkristalliseren. Zie ook 246 - Oplossen en uitkristalliseren van zouten

    127a - Adsorberen

    127b - Absorberen

    128 - Bezinken, centrifugeren en afschenken

    129 - Capillaire elektroforese

     

    13 ANALYTISCHE SCHEIKUNDE 1 TOP

     

    131 - Chemometrie. Zie ook 375, massaverhoudingen, Mol

    132 - Titratie

    133 - Indicatoren, reagens Omgenummerd tot 17

    134 - Conductometrie of Geleidbaarheidsmeting

    135 - Colorimetrie (Colorometrie)

    136 - Chemoluminiscentie

    137 - Microscopie

    138 - Microscopie met gepolariseerd licht

     

    14 ANALYTISCHE SCHEIKUNDE 2 - CHROMATOGRAFIE TOP

     

    141 - Gaschromatografie

    142 - Vloeistofchromatografie

    143 - Kolomchromatografie

    144 - Papier- en Dunnelaagchromatografie

    145 - Gel permeatie chromatografie

     

    15 ANALYTISCHE SCHEIKUNDE 3 - SPECTROSCOPIE TOP

     

    151 Atomaire emissie spectrometrie (AES). (vlamproeven)

    152 - Atomaire absorptie spectrometrie (AAS)

    153 - Röntgenfluorescentiespectrometrie

    154 - Fluorescentiespectrometrie

     

    16 ANALYTISCHE SCHEIKUNDE 4 - STRUCTUURCHEMIE TOP

     

    161 - Kristallografie

    162 - Polarimetrie. Zie ook 362 - Isomerie, Chiraliteit, spiegelbeeld-moleculen

    163 - Infraroodspectroscopie

    164 - Ramanspectroscopie

    165 - UV/VIS (zichtbaar licht)-spectroscopie

    166 - Kernspinresonantie Magnetic Resonance Imaging (MRI) of Nuclear Magnetic Resonance (NMR) Identiek met Natuurkunde 672

    167 - Massaspectrometrie/massaspectrografie

     

    17 ANALYTISCHE SCHEIKUNDE 5 - INDICATOREN, REAGENS TOP

     

    171 - Zuur-base indicatoren

    172 - Koolstofdioxyde (CO2) aantonen

    173 - Zetmeel aantonen

    174 - Water aantonen

    175 - Eiwit aantonen

    176 - Vet aantonen

     

     

    18 ONDERZOEK AAN VOEDINGSMIDDELEN, WASMIDDELEN EN ONBEKENDE STOFFEN TOP

     

    181 - Onderzoek aan voedingsmiddelen

    182 - Onderzoek aan dranken

    183 - Onderzoek aan zeep en cosmetica

    184 - Onderzoek aan onbekende vloeistoffen

    185 - Onderzoek aan water

     

    19 MENGSELS MAKEN TOP

     

    191 - Haarverzorging

    192 - Huidverzorging

    193 - Mondverzorging

    194 - Zeep en badzout

    195 - Lijm

    196 - Voedingsmiddelen

     

    20 Warmte

    TOP

    201 - Verbranding

    202 - Thermometrie

     

    24 FASEN-OVERGANGEN EN OPLOSSEN TOP

     

    241 - Smelten en stollen

    242 - Verdampen en condenseren; dampdruk; destilleren

    243 - Vervluchtigen en sublimeren

    244 - Invloed van druk op smeltpunt en kookpunt; Kritische temperatuur

    245 - Oplossen en ontwijken van gassen in vloeistof

    246 - Oplossen en uitkristalliseren van zouten, oploswarmte.

    247 - Verlaging van het smeltpunt door opgeloste zouten. Koudmakend mengsel

    248 - Boose-Einstein Condensatie

     

    25 KINETISCHE GASTHEORIE TOP

     

    251 - Brownse beweging en tussenruimten van moleculen

    252 - Vanderwaalskrachten (cohesie, adhesie, oppervlaktespanning)

    253 - Gaswetten

     

    26 THERMO-DYNAMISCHE KRINGPROCESSEN TOP

     

    261 - Carnot machine

    263 - Heteluchtmotor (Stirlingmotor)

    264 - Stoommachine

    265 - Tweetakt benzinemotor

    266 - Viertakt benzinemotor

    267 - Dieselmotor


    30 Atomen en moleculen

    TOP

    31 ATOOMMODELLEN EN QUANTUMFYSICA
    Selectie uit hoofdstuk 62 van de Bronnengids Natuurkunde

     

    311 - Atoommodellen van Thomson en Rutherford.

    312 - Atoommodel van Bohr; schillen, energieniveau's, quantumgetal, ontstaan van lijnenspectra

    313 - Energieniveau's, Lyman, Balmer, Paschen en Bracketreeks; Rydbergconstante Zie ook 614.

     

    32 PERIODIEK SYSTEEM DER ELEMENTEN VAN MENDELEJEV TOP

     

    321 - Periodiek Systeem der Elementen met electronenconfiguratie en valentie

    322 - Periodiek Systeem der Elementen met groepen elementen

    323 - Periodiek Systeem der Elementen met informatie per element

     

    33 SOORTEN ELEMENTEN TOP

    331 - Soorten elementen, per groep

    332 - Soorten elementen, per kolom

     

    34 INFORMATIE PER ELEMENT, MET ATOOMNUMMER TOP

     

     

    35 CHEMISCHE BINDING TOP

     

    351 - Ionbinding of Elektrovalente binding Zeer sterke binding tussen een metaal-ion en een niet-metaal-ion middels een ionrooster

    352 - Polaire Atoombinding Soort atoombinding bij atomen van twee verschillende elementen met verschillende elektronegativiteiten

    353 - Atoombinding of Covalente binding Zwakke binding tussen twee niet-metalen middels een molecuulrooster

    354 - Metaalbinding Sterke binding tussen metalen middels een metaalrooster

    355 - Vanderwaalsbinding en London(dispersie)krachten Intermoleculaire binding; cohesie. Zie ook 252

    356 - Waterstofbruggen (H-bruggen) bij OH- en NH-groepen

    357 - Elektronegativiteit

     

    36 STRUCTUURFORMULES, ruimtelijke modellen, stereochemie, isomerie, polaire moleculen, naamgeving, hydrofiel/hydrofoob TOP

     

    361 - Orbitals, elektronenwolken in atomen en moleculen

    362 - Isomerie, Chiraliteit, spiegelbeeld-moleculen. Zie ook 162 - Polarimetrie

    363 - Systematische naamgeving van verbindingen (behalve koolstofchemie; zie 501)

     

    37 REACTIE-VERGELIJKINGEN OPSTELLEN EN KLOPPEND MAKEN TOP

     

    371 - Opstellen van reactievergelijkingen

    372 - Reactiemechanisme

    373 - Stoichiometrie

    374 - Evenwicht

    375 - Massaverhoudingen, Wet van Behoud van Massa; Mol

     

    38 FYSISCHE CHEMIE TOP

    Effect van temperatuur, oppervlak, concentratie, druk, ionsterkte, katalisatoren, straling, evenwichtstoestand enz.

     

    381 - Invloed van de temperatuur op de reactiesnelheid

    382 - Invloed van de verdelingsgraad/het contactoppervlak op de reactiesnelheid

    383 - Invloed van de concentraties der reagerende stoffen op de reactiesnelheid (+ osmose?)

    385 - Invloed van katalysatoren op de reactiesnelheid

    386 - Fotokatalyse

     

    39 RADIO-ACTIVITEIT TOP

    Dit is hoofdstuk 64 van de Bronnengids Natuurkunde

    390 - Radio-activiteit algemeen; samenstelling van de kern; isotopen

    391 - Alfa (He kern), ß- (elektron), ß+ (positron) verval, K-vangst (elektron uit de K schil)

    392 - Gamma straling (gamma fotonen), energieniveau's in de kern, tau lijnenspectrum

    393 - Radio-actief verval en halveringstijd

    394 - Verzwakking, doordringend vermogen, ionisatie en afscherming van straling

    396 - Vervalreeksen

    398 - Ouderdomsbepaling met radio-activiteit (C14, U/Pb, K/Ar) (Natuurkunde 648, Biologie 06)

    399 - Meetmethoden en bewijzen. Bellenvat, Wilsonvat of nevelkamer, Geiger-Mueller teller, fotografische plaat, scintillatieteller,...

    40 Chemische reacties

    TOP

    41 ZUUR-BASE-ZOUT REACTIES. Zuurgraad (pH), ionen in water, bufferoplossingen
     

    411 - Zuren

    412 - Basen

    413 - Zuurgraad (pH)

    414 - Bufferoplossingen

    415a - Zuur-base reacties; zouten

    415b - Zuur-zout reacties

    415c - Base-zout reacties; zouten

    416 - Halogeen-alkalimetaal reacties en hun zouten

    417 - Meten en rekenen aan zuur-base-zout reacties; titratie

    418 - Zoutkristallen en kristalwater. Zie ook 246

    419 - Oplossen en onderling reageren van zouten

     

    42 REDOX-REACTIES, ELEKTROCHEMIE, ELEKTROLYSE TOP

    Zie ook Natuurkunde 20x; Bereiden van ijzer, aluminium;

     

    421 - Redox-reacties

    422 - Reductie-reacties (metaalbereiding)

    423 - Oxydatie-reacties (verbranding)

    424 - Elektrochemie. Zie ook Natuurkunde 327.

    425 - Batterijen en accu's

    426 - Elektrolyse; galvaniseren. Zie ook Natuurkunde 326.

    427 - Waterstof-erergie en de brandstofcel. Identiek met Natuurkunde 285.

    428 - Corrosie

     

    43 FOTOCHEMIE TOP

     

    431 - Samenstellingsreacties met licht

    432 - Ontledingsreacties met licht, fotolyse

    433 - Elektrische energie uit licht (alleen de 'natte' zonnecel; voor de gewone zonnecellen zie Natuurkunde 553)

     

    44 ONTLEDINGSREACTIES TOP

     

    441 - Thermische ontledingsreacties, thermolyse

    442 - Ontledingsreactie met behulp van zuur

    443 - Ontledingsreactie met behulp van water

    Elektrolyse zie 426 - Elektrolyse; galvaniseren.
    Fotolyse zie 432 - Ontledingsreacties met licht, fotolyse

     

    50 Organische chemie of Koolstofchemie

    TOP

    501 - Systeem van naamgeving

    502 - Isomeren

     

    51 ALIFATISCHE VERBINDINGEN TOP

    'Rechte' koolwaterstoffen, aardolie; koolhydraten en aminozuren

     

    511 - Verzadigde koolwaterstoffen (alkanen)

    512 - Onverzadigde koolwaterstoffen (alkenen en alkynen)

    513 - Alcoholen

    514 - Esters, vetten

    515 - Aldehyde

    516 - Carbonzuren

    517 - Keton

    518 - Ether

    519 - Suikers, koolhydraten

    520 - Aminen

    521 - Amiden (onderdelen van eiwitten)

    523 - Alkaloïden (opiaten, nicotine e.d.)

    524 - Aminozuren; eiwitten, DNA, biochemie

     

    53 AROMATISCHE VERBINDINGEN TOP

     

     

    54 HETEROCYCLISCHE VERBINDINGEN TOP

     

     

    55 ZWAVELCHEMIE (Zie ook 34-16) TOP

     

     

    56 POLYMEREN (KUNSTSTOFFEN, PLASTICS) TOP

    Thermoplasten, thermoharders, elastomeren

     

    561 - Thermoplasten

    562 - Thermoharders

    563 - Elastomeren

    564 - Additiepolymerisatie

    565 - Condensatiepolymerisatie

     

    59 Aardolie raffinage (?) TOP

     

    60 Biochemie

    TOP

     

    TOP
     

    Samenstelling: F.G. Poot, januari 2009

     

     

     

    scheikundefilms

    Films over organische chemische practica. (o.a.)

    http://webserv.nhl.nl/~stout/Films.htm

    veelzijdige scheikunde-link

    http://chemie-wereld.uwstart.nl:80/

    bronnengids natuurkunde

    Werkwijze

    1. Je kunt op een paar manieren applets en dergelijke ophalen:
    a. De vermelde links aanklikken, en in veel gevallen verder kiezen;
    b. De hieronder vermelde websites met applets e.d. opnemen in de favorieten/bookmarks/bladwijzers, en de applets die je daar gebruikt noteren,

    2. Het vak natuurkunde is in dit document gedetailleerd ingedeeld op basis van de Leybold indeling. Alleen die paragrafen, waarvan applets bestaan, zijn vermeld.

    Hoofdindeling:
    00 Algemeen
    10 Mechanica en Geluid
    20 Warmte, weerkunde en energievoorziening
    30 Elektriciteit en Magnetisme
    40 Elektronica
    50 Optica
    60 Atoom- en kernfysica
    70 Vaste stof fysica
    80 Sterrenkunde

    3. Bij de diverse paragrafen vind je applets en dergelijke vermeld, veelal met een korte beschrijving en de maker, en hoe je op de site verder kiest. Soms staan er meerdere sites vermeld, 'mirror sites' van de originele applet, of een Nederlandse vertaling. Hierbij zijn de volgende afkortingen gebruikt:

    De meeste applets zijn geschreven in Java, maar soms zijn andere programma's nodig:

    4. Bekijk tevoren welke applets bij een les bruikbaar zijn, hetzij voor klassikaal gebruik middels een beamer, hetzij voor leerlinggebruik via het computerlokaal of een thuisopdracht.
    5. Internet sites zijn permanent 'under construction'.
    Bijna dagelijks worden er zaken toegevoegd, verwijderd of veranderen URL's.
    Is een applet gewijzigd, zoekgeraakt, of heb je een bruikbare nieuwe gevonden? Mail het me even.

    Belangrijkste websites met applets e.d.

    Onze assistent webmaster aan het werk. New York.

     

    Ontwerpers van applets

    BSR
    B. Surendranath Reddy.
    CHL
    Chi-Hang Lam, Polytechnic University, Hongkong; zie Apricot.
    CKN
    Chiu-king Ng, a high school physics teacher in Hong Kong, China. Zie Ngsir. Kenmerk: pasteltinten.
    EZ
    Edward A. Zobel; Zonaland.
    FKH
    Fu-Kwun Hwang, zie Walburg. Kenmerk: grijze vlakken.
    GA
    Greg Anderson, Northwestern University.
    JJR
    J.J. Rousseau,
    JT
    John Talbot.
    JV
    Johan Verschueren; zie jvers.
    Kiselev
    Sergey Kiselev & Tanya Yanovsky-Kiselev
    KW
    Klaus Wetzstein, www.k-wz.de/e/overview.html.
    MF
    Michael Fowler, University of Virginia Physics.
    SK
    S. Kamikawa. Zie Kamikawas.
    NK
    Noriyoshi Kato. Zie Biglobe.
    RO
    Rob Ouwerkerk, docent Stedelijk Gymnasium Haarlem.
    RP
    Raman Pfaff, zie Kuleuven.exs.
    SK
    S. Kamikawa. Zie Kamikawas.
    WB
    W. Bauer, ontwerper van The Applet Collection, Lectureonline.cl.msu.edu, en andere sites.
    WF
    Walter Fendt, Duitse ontwerper; kenmerk: groene en gele vlakken.
    XMW
    Xing Min Wang. Zie Sherman.

    00 Algemeen

    TOP

    01 METEN

    011 - Lengte, massa en dichtheid

    012 - Tijd en snelheid; stroboscoop

    018 - Verwerken van meetgegevens

    019 - Significante cijfers

    10 Mechanica

    TOP

    11 Krachten
    12 Druk, hydrodynamica + aërodynamica
    13 Beweging van puntmassa's
    14 Rotatie van vaste lichamen
    15 Slingers
    16 Trillingen en golven
    17 Akoestiek, geluid

     

    11 KRACHTEN

     

    111 - Statische krachten

    112 - Zwaartepunt en evenwicht

    113 - Kracht als vector

    114 - Hefboom en Momentenstelling

    115 - Katrollen

    116 - Tandwielen

     

    117 - Wrijving

    118 - Schuine helling (met of zonder wrijving)

    12 DRUK, HYDRODYNAMICA EN AERODYNAMICA 10 TOP

    121 - Druk bij vaste stoffen

     

    122 - Barometrie - Aantonen en meten van luchtdruk

    123 - Vloeistofdruk

    124 - Opwaartse kracht, Wet van Archimedes

    125 - Viscositeit, hydrodynamica

    126 - Oppervlaktespanning

    127 - Aërodynamica

    13 BEWEGING VAN PUNTMASSA'S 10 TOP

     

    131 - Eerste wet van Newton: Traagheid, verzet tegen snelheidsverandering

    132 - Tweede wet van Newton: F = m.a

    133 - Derde wet van Newton: Actie = reactie

    134 - Stoot (kracht x tijd; lineair momentum)

    135 - Impuls (massa x snelheid), botsen

    135a - Impuls (massa x snelheid), botsen/Newton's botsende kogels

    136 - Vrije val, zwaartekracht, gewichtloosheid

    136a - Vrije val, zwaartekracht, gewichtloosheid/Atwood machine

    137 - Horizontale worp

    138 - Werpen (samengestelde bewegingen; kogelbaan)

    139 - Arbeid en energie

    14 ROTATIE VAN VASTE LICHAMEN. 10 TOP

    Zie ook 81 Zonnestelsel en 82 Banen van planeten

     

    141 - Cirkelbewegingen

    142 - Middelpuntzoekende kracht

    143 - Impulsmoment

    144 - Vliegwiel, gyroscopen

    145 - Traagheidsmoment bepalen

    15 SLINGERS 10 TOP

     

    151 - Harmonische slingeringen; slingertijd en frequentie

    153 - Krachten, resonantie en demping bij slingers

    16 TRILLINGEN EN GOLVEN. Zie ook 37 EM trillingen en golven 10 TOP

     

    161 - Trillingstijd en frekwentie

    162 - Gedempte trillingen

    163 - Eigentrillingen, gedwongen trillingen en resonantie

    164 - Zweving; faseverschil; Lissajousfiguren

    165 - Lineaire golven. Zie ook 173 - Resonantie van geluid.

    166 - Oppervlakte- en ruimtegolven. Zie verder bij 533 - Interferentie bij twee spleten.

    167 - Trillingen in vlakke platen ('Chladni')

    17 AKOESTIEK, GELUID 10 TOP

     

    171 - Geluidsbronnen, toonhoogte, tussenstof, klankkast

    172 - Zichtbaar maken van geluid


    173 - Resonantie van geluid

     

    174 - Zweving van geluid (verschillende frequenties)

    175 - Interferentie van geluid (dezelfde frequentie)

    176 - Geluidssterkte en geluidshinder; het oor. Zie ook Biologie 663

    177 - Meten van frekwentie en geluidssnelheid

    178a - Akoestisch Doppler-effect

    178b - Echografie

    179 - Fourier-analyse en Fourier-synthese; harmonischen

    20 Warmteleer

    TOP

    21 Uitzetting bij warmte
    22 Warmtetransport
    23 Warmte-energie; joulemetrie
    24 Fasen-overgangen en oplossen
    25 Kinetische gastheorie
    26 Thermo-dynamische kringprocessen (heteluchtmotor; warmtepomp)
    27 Weerkunde
    28 Energievoorziening

     

    201 - Verbranding

    202 - Thermometrie

    21 UITZETTING BIJ WARMTE 20 TOP

    211 - Thermische uitzetting van vaste stoffen

     

    214 - Thermische uitzetting van gassen

    22 WARMTETRANSPORT 20 TOP

    221 - Warmtegeleiding

     

    222 - Warmtestroming

    223 - Warmtestraling

    224 - Isolatie; temperatuurverloop bij verwarmen en afkoelen

    23 WARMTE-ENERGIE, JOULEMETRIE 20 TOP

     

    231 - Warmtecapaciteit en mengtemperaturen

    232 - Warmtecapaciteit

    235 - Omzetting van chemische energie in warmte

    24 FASEN-OVERGANGEN en OPLOSSEN 20 TOP

     

    241 - Smelten en stollen

    242 - Verdampen en condenseren; dampdruk; destilleren

    243 - Vervluchtigen en sublimeren

    244 - Invloed van druk op smeltpunt en kookpunt; Kritische temperatuur

    245 - Oplossen en ontwijken van gassen in vloeistof

    246 - Oplossen en uitkristalliseren van zouten, oploswarmte. Zie ook Scheikunde ...

    247 - Verlaging van het smeltpunt door opgeloste zouten. Koudmakend mengsel.

    248 - Boose-Einstein Condensatie

    25 KINETISCHE GASTHEORIE 20 TOP

     

    251 - Brownse beweging en tussenruimten van moleculen

    252 - Vanderwaalskrachten (cohesie, adhesie, oppervlaktespanning)

    253 - Gaswetten

    26 THERMO-DYNAMISCHE KRINGPROCESSEN (heteluchtmotor; warmtepomp) 20 TOP

     

    261 - Carnot machine

    263 - Heteluchtmotor (Stirlingmotor)

    264 - Stoommachine

    265 - Tweetakt benzinemotor

    266 - Viertakt benzinemotor

    267 - Dieselmotor

    27 WEERKUNDE 20 TOP

     

    271 - Temperatuur

    272 - Luchtdruk(verschil), wind en Corioliskracht

    273 - Wolken, luchtvochtigheid en neerslag

    274 - Onweer (fulminologie)

    275 - Orkanen

    276 - Weerkaarten en weersverwachting

    277 - Klimaatsverandering, Versterkt broeikaseffect

    278 - Stand van de zon en seizoenen

     

    'Wie heeft de geulen gekliefd voor de stromen,
    de weg voor donder en bliksem gebaand,
    zodat de regen neervalt op de onbewoonde aarde,
    op de woestijn waar geen mensen leven,
    en wildernis en woestenij doordrenkt raken
    en er overal jong gras opschiet?

    Job 38:25-27.

    28 ENERGIEVOORZIENING 20 TOP

     

    281 - Steenkool-energie

    282 - Aardolie en aardgas

    283 - Biomassa-energie

    284 - Aardgas, CV ketel, Warmte-kracht centrale

    285 - Waterstof-energie en de brandstofcel. Identiek met scheikunde 427

    286 - Windenergie

    287 - Waterenergie (stroming, golfslag, eb en vloed)

    288 - Warmte-opslag, geothermie (aardwarmte)

    289 - Zonneboiler

    28x - Zonnecellen Silicium zonnecellen zie Natuurkunde 553 - Zonnecel.
    'Natte' zonnecel zie Scheikunde 433.

    28y - Kernsplijtingsenergie Zie 653- Toepassing van kernsplitsing in kerncentrales.

    28z - Kernfusie-energie Zie 657 - Toepassing van kernfusie in kerncentrales.
     

    30 Elektriciteit en magnetisme

    TOP

    31 Statische elektriciteit/elektrostatica
    32 Elektriciteitsleer
    33 Magnetisme, magnetostatica
    34 Elektromagnetische inductie (transformator)
    35 Elektrische machines (motor, generator)
    36 Gelijk- en wisselstroomkringen
    37 Elektromagnetische trillingen en golven
    38 Bewegende ladingdragers in vacuüm
    39 Elektrische geleiding in gassen

     

    31 STATISCHE ELEKTRICITEIT/ELEKTROSTATICA 30 TOP

     

    311 - Basisexperimenten (gewreven staven, elektroscoop)

    312 - Wet van Coulomb. Krachten tussen geladen voorwerpen meten

    313 - Veldlijnen en equipotentiaallijnen

     

    315 - Ladingsverdeling op elektrische geleiders

    317 - Plaatcondensator

    32 ELEKTRICITEITSLEER 30 TOP

     

    321 - Weerstand en vermogen; Wet van Ohm

    322 - Serie- en parallelschakelingen; Wetten van Kirchhof

    323 - Opwekking van elektrische energie Zie ook 28 Energievoorziening

    324 - Elektrische energie en veiligheid

    325 - Schakeling van elektrische meetinstrumenten

    326 - Elektrische geleiding door elektrolyse. Zie ook Scheikunde 426.

    327 - Elektrochemie proeven. (Zie ook Scheikunde 42)

    33 MAGNETISME, MAGNETOSTATICA Zie ook 73 Magnetisme op atomair niveau 30 TOP

     

    331 - Magnetisme, magnetisch veld

    332 - Elektromagnetisch veld

    333 - Krachtwerkingen in het magnetische veld

    334 - Wet van Biot-Savart

    34 ELEKTROMAGNETISCHE INDUCTIE (transformator) 30 TOP

     

    341 - Spanningsstoot

    342 - Inductie in een bewegende geleidende rail

    343 - Inductie door een veranderend magnetisch veld

    344 - Wervelstromen

    345 - Transformator

    35 ELEKTRISCHE MACHINES (motor, generator) 30 TOP

    352 - Elektrische generatoren

     

    353 - Elektrische motoren

    354 - Draaistroommachines

    36 GELIJK- EN WISSELSTROOMKRINGEN 30 TOP

    360 - Gelijk- en wisselstroomkringen algemeen

     

    361 - Stroomkring met een condensator

    362 - Stroomkring met een spoel

    37 ELEKTROMAGNETISCHE TRILLINGEN EN GOLVEN 30 TOP

     

    371 - Elektromagnetische trillingskring

    374 - Microgolven

    376 - Richtkarakteristiek van dipoolstraling; Radar

    377 - Risico's van elektromagnetische straling

    38 BEWEGENDE LADINGDRAGERS IN VACUÜM 30 TOP

    381 - Buisdiode

     

    383 - Schaduwkruisbuis

    39 ELEKTRISCHE GELEIDING IN GASSEN 30 TOP

     

    393 - Kathodestralen en Kanaalstralen

    40 Elektronica

    TOP

    Voor de werking op elektron- en atoomniveau zie 70 Vaste stof fysica
    41 Bijzondere weerstanden en sensoren
    42 Halfgeleiders
    43 Sturen en regelen; operationele versterker
    44 Digitale technieken (werking computer)
    45 Communicatie (radio, TV, telefoon)
    46 Fysische informatica (CMA systeembord)

     

    41 BIJZONDERE WEERSTANDEN en SENSOREN 40 TOP

    412 - NTC weerstanden

     

    42 HALFGELEIDERS 40 TOP

    421 - Diode, gelijkrichter, zenerdiode

     

     

    423 - Transistor, FET

    424 - Thyristor

    426 - Geïntegreerde schakelingen (IC's)

    43 STUREN EN REGELEN, OPERATIONELE VERSTERKER 40 TOP

     

    44 DIGITALE TECHNIEKEN (werking computer) 40 TOP

     

    45 COMMUNICATIE (radio, TV, telefoon) 40 TOP

     

    451 - Telegraaf en telefoon

    452 - Radio; elektromagnetische golven

    453 - Televisie

    46 FYSISCHE INFORMATICA (CMA systeembord) 40 TOP

     

    50 Optica

    TOP

    51 Geometrische optica
    52 Kleurenleer (dispersie)
    53 Golfoptica
    54 Polarisatie
    55 Lichtintensiteit
    56 Lichtsnelheid en relativiteit
    (57 Kleurschifting en kleurmenging)
    58 Het oog
    59 Fotonen

     

    501 - Lichtbronnen

    502 - Licht en schaduw

    51 GEOMETISCHE OPTICA (Spiegels en lenzen) 50 TOP

     

    511 - Weerkaatsing (Reflectie)

    512 - Lichtbreking (refractie)

    513 - Afbeeldingswetten

    514 - Toepassing van lenzen

    515 - Afbeeldingsfouten

    516 - Optische instrumenten

    517 - Glasvezel

    52 KLEURENLEER (DISPERSIE) 50 TOP

    Fluorescentie en forforescentie zie 625
    Zie ook 591 Temperatuurstraling

     

    521 - Infrarood en ultraviolet

    522 - Brekingsindex

    523 - Kleurschifting van wit licht. Zie ook 270 Weerkunde

     

    524 - Kleurmenging

    525 - Kleurenfilters

     

    528 - Roosterspectrometer

    53 GOLFOPTICA (Laser e.d.) 50 TOP

     

    531 - Lineaire superpositie; toepassing bij uitlezen van CD's

    532 - Diffractie, buiging door één spleet

    533 - Interferentie bij twee spleten. Zie ook 166 Oppervlakte- en ruimtegolven

    534 - Interferentie bij meerdere spleten; raster; spiegelende CD

    535 - Dunne film interferentie; Newtonse ringen

    538 - Holografie

    54 POLARISATIE 50 TOP

     

    55 LICHTINTENSITEIT 50 TOP

     

    551 - Lichttechnische grootheden en meetmethoden

    552 - Stralingswetten

    553 - Zonnecel. 'droge' type, voor 'natte' zonnecel zie Scheikunde 433

    56 LICHTSNELHEID en RELATIVITEIT 50 TOP

     

    561 - Meting volgens Foucault en Michelson

    564 - Speciale Relativiteitstheorie. Tijdrek, lengtecontractie=Lorentzcontractie, momentum=impuls contractie

    566 - Algemene relativiteitstheorie

    58 HET OOG Identiek met Biologie 665 50 TOP

     

    581 - Zien en waarnemen

    582 - Diepte zien

    583 - Kleuren waarnemen en kleurenblindheid

    589 - Optische illusies

    59 FOTONEN 50 TOP

     

    591 - Temperatuurstraling; hypothese van Planck. Zie ook 520 Kleurenleer; 614, 615, Planck

    592 - Emissie- en absorptiespectra van elementen. Zie ook 625 - Aanslaan van atomen door absorptie van straling en Scheikunde 15 - Spectrografie

    593 - Dualisme van EM golf en deeltje; verband tussen kleur en frequentie

    595 - Compton-effect

     

    "Waar is de weg naar de oorsprong van het licht,
    en de plaats van het donker - is die jou bekend,
    zodat je het naar zijn gebied kunt voeren
    en het pad naar zijn huis kunt vinden?"


    Job 28:19-20

     

    60 Atoom- en kernfysica

    TOP

    61 Elektronen
    62 Atoommodellen en Quantumfysica
    63 Röntgenstraling (X-ray)
    64 Radio-activiteit
    65 Kernfysica, kernenergie en kernwapens
    66 Elementaire deeltjes
    67 Afbeeldingsmethoden

     

    61 ELEKTRONEN 60 TOP

     

    611 - Elementaire lading en massa van een elektron. Millikan-experiment

    612 - Thermische emissie van elektronen. Elektronenkanon

    614 - Foto-emissie van elektronen. Proef van Planck. Zie ook 615, 623.

    615 - Bepalen van de Constante van Planck

    616 - Versnellen van geladen deeltjes in een elektrisch veld; lineaire versneller

    617 - Afbuigen van geladen deeltjes in een elektrisch veld. Zie ook 313 - Veldlijnen

    618 - Afbuigen van geladen deeltjes in een magnetisch veld

    619 - Afbuigen en versnellen; cyclotron

    62 ATOOMMODELLEN EN QUANTUMFYSICA 60 TOP

     

    621 - Atoommodellen van Thomson en Rutherford.

    622 - Atoommodel van Bohr; schillen, energieniveau's, quantumgetal, ontstaan van lijnenspectra

    623 - Energieniveau's, Lyman, Balmer, Paschen en Bracketreeks; Rydbergconstante. Zie ook 614 - Foto-emissie van elektronen

    624 - Aanslaan van atomen door botsingen; gasontladingsbuizen, quantisering van energie. Zie ook 39

    625 - Aanslaan van atomen door absorptie van straling; ontstaan van absorptiespectra; fluorescentie en fosforescentie

    626 - Gestimuleerde emissie; werking van de laser

    627 - Atoommodel van De Broglie; elektronen als staande golven

    628 - Golffuncties (orbitals) van elektronen. Zie ook 143 - Impulsmoment

    629 - Waarschijnlijkheidsverdeling bij elektronen; model van Schrödinger; waarschijnlijkheidswolken

    63 RÖNTGENSTRALING (X-ray) 60 TOP

     

    631 - Bewijs van Röntgenstraling

    632 - Verzwakking van Röntgenstraling

    633 - Onderzoek aan atomen

    634 - Röntgenfysica met het Röntgenapparaat; röntgenfoto's; CT scan

    64 RADIO-ACTIVITEIT. Identiek met Scheikunde 39. 60 TOP

    640 - Radio-activiteit algemeen; samenstelling van de kern; isotopen

     

    641 - Alfa (He kern), ß- (elektron), ß+ (positron) verval, K-vangst (elektron uit de K schil)

    642 - Gamma straling (gamma fotonen), energieniveau's in de kern, tau lijnenspectrum

    643 - Radio-actief verval en halveringstijd

    644 - Verzwakking, doordringend vermogen, ionisatie en afscherming van straling

    646 - Vervalreeksen

    648 - Ouderdomsbepaling met radio-activiteit (C14, U/Pb, K/Ar) Identiek met Biologie 06 en Scheikunde 398.

    649 - Meetmethoden en bewijzen. Bellenvat, Wilsonvat of nevelkamer, Geiger-Mueller teller, fotografische plaat, scintillatieteller,...

    65 KERNFYSICA, KERNENERGIE EN KERNWAPENS 60 TOP

     

    651 - Bindingsenergie

    652 - Principe van kernsplitsing

    653- Toepassing van kernsplitsing in kerncentrales

    655 - Afval, opwerking (en discussie)

    656 - Principe van kernfusie

    657 - Toepassing van kernfusie in kerncentrales (Tokamak)

    66 ELEMENTAIRE DEELTJES 60 TOP

     

     

    662 - Isotopen, kernkaart

    664 - Antimaterie. Posit(r)on, antineutron, antiproton, neutrino; creatie en annihilatie

    665 - Quarks

    666 - Standaardmodel

    669 - Onderzoeksmethoden (CERN en zo), deeltjesbanen

    67 AFBEELDINGSMETHODEN 60 TOP

     

    670 - Magnetische resonantie algemeen

    672 - Kernspinresonantie, Magnetic Resonance Imaging (MRI) of Nuclear Magnetic Resonance (NMR). Identiek met Scheikunde 166

    70 Vaste stof fysica

    TOP

    71 Kristaleigenschappen
    72 Geleidingsverschijnselen
    73 Magnetisme op atomair niveau

     

    71 KRISTALEIGENSCHAPPEN 70 TOP

    711 - Kristalstructuur

     

    713 - Elastische en plastische vervorming

    72 GELEIDINGSVERSCHIJNSELEN 70 TOP

    722 - Elektrische geleiding in vaste stoffen; NTC, PTC

     

    723 - Fotogeleiding

    726 - Supergeleiding

    727 - Halfgeleiders

    73 MAGNETISME OP ATOMAIR NIVEAU 70 TOP

     

    731 - Ferromagnetisme; Curie temperatuur

    732 - Paramagnetisme

    733 - Diamagnetisme

    734 - Ferromagnetische hysteresis

    735 - Meissner effect, magnetische levitatie

    736 - Hall-effect

    80 Sterrenkunde

    TOP

    81 Zonnestelsel
    82 Banen van planeten en manen
    83 Sterrenhemel
    84 Straling van sterren
    85 Afstandsbepaling van sterren
    86 Klassificatie van sterren
    87 Dubbelsterren en het Hertzsprung-Russel diagram
    88 Ontstaan en evolutie van sterren; bijzondere sterren
    89 Kosmologie - ontstaan en evolutie van het heelal

     

    801 - Ruimte(vaart)onderzoek

    809 - Astrologie

    81 ZONNESTELSEL 80 TOP

    810 - Overzicht

     

    813 - Aarde + maan

    814 - Mars

    815 - Jupiter

    82 BANEN VAN PLANETEN EN MANEN 80 TOP

     

    822 - Ontsnappingssnelheden

    825 - Eerste Wet van Kepler (elliptische baan met de zon in een brandpunt)

    826 - Tweede Wet van Kepler (Perkenwet)

    827 - Derde Wet van Kepler

    828 - Banen van planeten

    83 STERRENHEMEL 80 TOP

    831 - De hemelbol, sterrenbeelden, dierenriem

     

    832 - Plaatsbepaling aan de hemelbol; coördinatenstelsels

    833 - Sterrentijd en zonnetijd; dagelijkse, jaarlijkse beweging en precessie

    834 - Sterrenkaart; symbolen, naamgeving

    835 - Optische kijkers; scheidend vermogen. Zie ook 516 - Optische instrumenten

     

    837 - Radio-astronomie

    84 STRALING VAN STERREN 80 TOP

     

    841 - Spectrum van elektromagnetische straling

    844 - De straling van planeten; albedo (weerkaatsing)

    85 AFSTANDSBEPALING VAN STERREN 80 TOP

    853 - Machten van tien

     

    86 KLASSIFICATIE VAN STERREN 80 TOP

    861 - De schijnbare magnitude van sterren

     

    87 DUBBELSTERREN EN HET HERTZSPRUNG-RUSSEL DIAGRAM 80 TOP

    871 - Visuele, eclips en spectroscopische dubbelsterren

     

    874 - Het Hertzsprung-Russel diagram

    88 ONTSTAAN EN EVOLUTIE VAN STERREN; BIJZONDERE STERREN 80 TOP

     

    882 - Kernfusie als energiebron voor sterstraling

    885 - Eigenschappen, waarnemen en gravitatiekracht van Zwarte Gaten

    89 KOSMOLOGIE - ontstaan en evolutie van het heelal 80 TOP

     

    890 - Het uitdijend heelal, 'big bang'

    891 - De leeftijd van het heelal

    893 - Straling uit het vroege heelal

    894 - Quasars

    895 - De toekomst van het heelal; kritische dichtheid van het heelal

     

    TOP
     

    Samenstelling: F.G. Poot, februari 2009

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

    Site's voor TOA's

    De pagina met Links voor TOA's is te vinden in het TOA gedeelte van deze site.